Tiamina: z czym nie łączyć? Interakcje z lekami i suplementami

Treść medyczna zweryfikowana przez farmaceutę: mgr farm. Wojciech Kula, PWZF 11026068.
· Monografia

W skrócie: Tiamina a fluorouracyl — lek unieczynnia witaminę B1. Ten wpis dotyczy osób w trakcie leczenia przeciwnowotworowego. O każdym suplemencie przyjmowanym podczas chemioterapii, także o witaminach z grupy B, poinformuj lekarza prowadzącego leczenie onkologiczne — decyzja o suplementacji należy do niego. Nie zaczynaj ani nie odstawiaj suplementu na własną rękę w trakcie takiego leczenia. Terapii przeciwnowotworowej nie wolno przerywać samodzielnie.

Ostrożność

Ostrożność Dowody: ChPL

Tiamina a fluorouracyl — lek unieczynnia witaminę B1

tiamina (witamina B1) × fluorouracyl (5-FU)

Fluorouracyl, w skrócie 5-FU, to lek przeciwnowotworowy podawany zwykle dożylnie, pod nadzorem lekarza. Charakterystyka produktu leczniczego z tiaminą podaje, że fluorouracyl dezaktywuje tiaminę, hamując jej przemianę do postaci czynnej. Kierunek jest tu odwrotny niż w większości wpisów o suplementach: to lek działa na witaminę, nie odwrotnie. Dokument nie podaje wielkości efektu ani tego, czy i jak zmienia on zapotrzebowanie na witaminę B1.

Postępowanie opisane w źródle: Ten wpis dotyczy osób w trakcie leczenia przeciwnowotworowego. O każdym suplemencie przyjmowanym podczas chemioterapii, także o witaminach z grupy B, poinformuj lekarza prowadzącego leczenie onkologiczne — decyzja o suplementacji należy do niego. Nie zaczynaj ani nie odstawiaj suplementu na własną rękę w trakcie takiego leczenia. Terapii przeciwnowotworowej nie wolno przerywać samodzielnie.

Mechanizm

Mechanizm: Charakterystyka podaje mechanizm: fluorouracyl hamuje fosforylację tiaminy do pirofosforanu tiaminy. Pirofosforan tiaminy jest postacią, w której witamina B1 pełni swoją funkcję w organizmie — sama tiamina bez tej przemiany jest nieczynna. Dokument nie rozstrzyga, czy skutek ma znaczenie przy suplementacji doustnej ani jak długo się utrzymuje.

Źródło: Charakterystyka Produktu Leczniczego Milgamma 100 (tiamina + pirydoksyna), pozwolenie 10804, punkt 4.5 — Rejestr Produktów Leczniczych URPL. Pomiar własny na korpusie ChPL: zdanie o tiaminie i fluorouracylu niesie 14 dokumentów, w tym 11 w postaci doustnej (osiem razy tabletki powlekane, poza tym drażetki, tabletki i kapsułki twarde). Trzy pozostałe to roztwory do wstrzykiwań.

Potwierdza dokument urzędowy: „Tiamina (witamina B1) jest dezaktywowana przez 5-fluorouracyl, ponieważ 5-fluorouracyl hamuje fosforylację tiaminy do pirofosforanu tiaminy.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Milgamma 100 (tiamina + pirydoksyna), drażetki, sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Bez opisanej interakcji

Interakcji nie opisano Dowody: ocena farmaceutyczna + wartości referencyjne EFSA

Selen i tiamina — brak znanej interakcji, ale selen ma wąski margines bezpieczeństwa

selen × tiamina

Interakcji tych składników nie opisano w źródłach przywołanych przy tym wpisie (stan na 20.10.2026). To nie jest zalecenie, by je łączyć. Jeśli przyjmujesz leki, zapytaj lekarza lub farmaceutę.

Selen i tiamina działają niezależnie od siebie i nie opisano między nimi istotnej klinicznie interakcji. Uwagi wymaga natomiast sam selen: odstęp między ilością korzystną a nadmierną jest przy nim niewielki.

Postępowanie opisane w źródle: Interakcji między selenem a tiaminą nie opisano. Ograniczenie dotyczy samego selenu: Europejski Urząd do spraw Bezpieczeństwa Żywności ustalił w 2023 roku dla selenu górny tolerowany poziom spożycia 255 µg na dobę dla osób dorosłych, w tym kobiet w ciąży i karmiących piersią. Przewlekle wysokie spożycie prowadzi do selenozy, której wczesnymi sygnałami są czosnkowy zapach z ust i metaliczny smak, a częstymi objawami wypadanie włosów oraz łamliwość paznokci. Sprawdź łączną zawartość selenu we wszystkich przyjmowanych preparatach — bywa on obecny w kilku naraz.

Mechanizm

Mechanizm: Oba składniki uczestniczą w odrębnych szlakach przemian: selen wbudowuje się w selenobiałka, a tiamina działa jako kofaktor przemian węglowodanów. Nie opisano mechanizmu, przez który miałyby na siebie wpływać.

Źródło: Brak opisanej interakcji selen × tiamina — stwierdzenie negatywne, ocena farmaceutyczna. Górna granica selenu 255 µg/dobę dla dorosłych, w tym kobiet w ciąży i karmiących: EFSA, Scientific opinion on the tolerable upper intake level for selenium, EFSA Journal 2023 (DOI 10.2903/j.efsa.2023.7704, PMID 36698500); punktem krytycznym jest łysienie, a wartość wyprowadzono z badania SELECT.

Brak substancji na tej stronie nie znaczy, że połączenie jest bezpieczne — znaczy, że nie mamy o nim wpisu.

Ważne: Materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny, nie zastępuje porady lekarza ani farmaceuty. Suplementy diety nie są lekami i nie służą leczeniu. Przed łączeniem suplementów z lekami skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą — nie modyfikuj terapii samodzielnie.
Część treści w tej sekcji została wygenerowana z pomocą sztucznej inteligencji (AI) na podstawie źródeł naukowych — zgodnie z zasadami redakcyjnymi SuplerMed. Nie stanowi porady medycznej: przed zastosowaniem skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Sprawdzanie zestawień jest wstrzymane. Nie porównujemy teraz wpisanych leków i suplementów między sobą, więc brak ostrzeżenia nie oznacza braku interakcji. Opisy poszczególnych par, podpisane przez farmaceutę, są w bazie interakcji. Zanim połączysz leki z suplementami, zapytaj lekarza lub farmaceutę.

Zbiór w wersji cytowalnej (zrzut z dnia deponowania, CC BY 4.0): doi.org/10.5281/zenodo.21532404