← Wszystkie interakcje

Witamina A: z czym nie łączyć? Interakcje z lekami i suplementami

📖 Ta strona zbiera wyłącznie interakcje. Mechanizm działania, dawkowanie i źródła dla substancji Witamina A znajdziesz w monografii podpisanej przez farmaceutę.

W skrócie: Witamina A + izotretynoina = hiperwitaminoza A. BEZWZGLĘDNIE nie stosować witaminy A (nawet w dawce RDA) podczas terapii izotretynoiną. Dotyczy też suplementów wielowitaminowych z wit.A.

Witamina A wchodzi w udokumentowane interakcje z: izotretynoina, Tetracykliny, acytretyna, alitretynoina, tretynoina, orlistat, neomycyna, beksaroten, odewiksybat, sewelamer, wutrisiran, kolestyramina, kolestypol i olej mineralny, doustne leki antykoncepcyjne. Poniżej 13 interakcji — mechanizm, zalecenie i źródło dla każdej.

Zestawienie: 13 udokumentowanych interakcji

W tym 5 wysokiego ryzyka, 8 wymagających ostrożności. Każdą pozycję rozwija karta niżej — z mechanizmem, postępowaniem i źródłem.

Substancja Ryzyko Postępowanie opisane w źródle
acytretyna Wysokie ryzyko Podczas leczenia acytretyną nie przyjmować preparatów z witaminą A, w tym preparatów wielowitaminowych i tranu. Objęcie zaleceniem preparatów wielowitaminowych i tranu wykracza poza treść ulotki i wynika z ostrożności. Wiadomo, że nadmiar witaminy A objawia się bólem głowy, suchością skóry i błon śluzowych, zaburzeniami widzenia lub nudnościami. Takie objawy należy zgłosić lekarzowi.
alitretynoina Wysokie ryzyko Podczas leczenia alitretynoiną nie przyjmować preparatów z witaminą A, w tym preparatów wielowitaminowych i tranu. Objęcie zaleceniem preparatów wielowitaminowych i tranu wykracza poza treść charakterystyki i wynika z ostrożności. Wiadomo, że nadmiar witaminy A objawia się bólem głowy, suchością skóry i błon śluzowych, zaburzeniami widzenia lub nudnościami. Takie objawy należy zgłosić lekarzowi.
izotretynoina Wysokie ryzyko BEZWZGLĘDNIE nie stosować witaminy A (nawet w dawce RDA) podczas terapii izotretynoiną. Dotyczy też suplementów wielowitaminowych z wit.A.
Tetracykliny Wysokie ryzyko Unikać łączenia. Przy leczeniu trądziku izotretynoiną + tetracyklinami ryzyko jest szczególnie wysokie.
tretynoina Wysokie ryzyko Podczas leczenia tretynoiną doustną nie przyjmować preparatów z witaminą A bez wyraźnej zgody lekarza prowadzącego. Charakterystyka uznaje za przeciwwskazane dawki powyżej 10 000 jednostek międzynarodowych na dobę, a objęcie zaleceniem każdej dawki wykracza poza jej treść i wynika z ostrożności. Wiadomo, że nadmiar witaminy A objawia się bólem głowy, suchością skóry i błon śluzowych, zaburzeniami widzenia lub nudnościami. Takie objawy należy zgłosić lekarzowi. Ostrzeżenie dotyczy tretynoiny przyjmowanej doustnie, a nie preparatów na skórę.
beksaroten Ostrożność Podczas leczenia beksarotenem nie przekraczać 15 000 jednostek międzynarodowych witaminy A na dobę ze wszystkich preparatów łącznie. Każdy preparat z witaminą A omówić z lekarzem prowadzącym.
doustne leki antykoncepcyjne Ostrożność Jeśli przyjmujesz tabletki antykoncepcyjne, nie łącz ich z wysokodawkowymi preparatami witaminy A bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą; dotyczy to także tranu i preparatów łączonych. Sprawdź na opakowaniu, czy suplement, który bierzesz, nie zawiera retinolu obok innych składników. Planując ciążę, omów suplementację witaminy A z lekarzem przed odstawieniem antykoncepcji. Bóle głowy, nudności, suchość i łuszczenie skóry oraz bóle kostne zgłoś lekarzowi.
kolestyramina, kolestypol i olej mineralny Ostrożność Jeśli przyjmujesz kolestyraminę, kolestypol albo olej parafinowy, zachowaj jak największy odstęp czasowy między nimi a preparatem z witaminą A i powiedz o suplemencie lekarzowi. O zwiększeniu dawki decyduje lekarz — przy witaminie A ma to znaczenie szczególne, ponieważ nadmiar jest toksyczny i sam w sobie szkodzi wątrobie i kościom. Pogorszenie widzenia o zmroku, suchość oczu i szorstkość skóry zgłoś lekarzowi.
neomycyna Ostrożność Charakterystyka nie podaje odstępu między dawkami. Skoro przyczyną jest uszkodzenie błony śluzowej, rozdzielenie dawek prawdopodobnie nie usuwa interakcji, co jest wnioskiem własnym z mechanizmu, nie zaleceniem z dokumentu. Przy dłuższym leczeniu omówić z lekarzem potrzebę uzupełnienia witaminy. Antybiotyku nie należy odstawiać samodzielnie.
odewiksybat Ostrożność O każdym preparacie z witaminą A poinformować lekarza prowadzącego leczenie odewiksybatem. Decyzja o uzupełnianiu witamin należy do lekarza na podstawie badań stężenia, których charakterystyka wymaga przed leczeniem i w jego trakcie.
orlistat Ostrożność Przyjmuj suplementy A, D, E, K co najmniej 2h przed lub 2h po orlistacie.
sewelamer Ostrożność Rozsądnie jest przyjmować preparat witaminy A w innej porze niż sewelamer. Charakterystyka odstępu nie określa, mówi tylko o możliwym wiązaniu witamin z pokarmu. O preparacie witaminy A poinformować lekarza prowadzącego. Czy suplement jest potrzebny i w jakiej dawce, decyduje lekarz na podstawie badań stężenia witamin.
wutrisiran Ostrożność Podczas leczenia wutrisiranem przyjmować witaminę A w dawce ustalonej przez lekarza prowadzącego, zgodnie z charakterystyką około 2500–3000 jednostek międzynarodowych na dobę, i nie przekraczać jej po doliczeniu witaminy A z innych preparatów, w tym wielowitaminowych i tranu. Wyliczenie innych źródeł witaminy A wykracza poza treść charakterystyki i wynika z ostrożności. Pogorszenie widzenia po zmroku, uporczywą suchość lub zapalenie oka zgłosić lekarzowi. Kobiety w wieku rozrodczym powinny dodatkowo omówić dawkę z lekarzem, ponieważ charakterystyka ostrzega o wpływie zarówno nadmiaru, jak i niedoboru witaminy A na płód.

Czego to zestawienie nie mówi. Wymienia wyłącznie interakcje, które mamy udokumentowane i zweryfikowane przez farmaceutę. Nieobecność substancji w tabeli nie znaczy, że jej połączenie z Witamina A jest bezpieczne — znaczy, że nie mamy o nim wpisu. O każdym łączeniu decyduje lekarz lub farmaceuta znający pełną listę przyjmowanych preparatów.

✅ Treść medyczna zweryfikowana przez farmaceutę: mgr farm. Wojciech Kula, PWZF 11026068. Każdy wpis zawiera mechanizm i źródło.
Ważne: Materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny, nie zastępuje porady lekarza ani farmaceuty. Suplementy diety nie są lekami i nie służą leczeniu. Przed łączeniem suplementów z lekami skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą — nie modyfikuj terapii samodzielnie.
Część treści w tej sekcji została wygenerowana z pomocą sztucznej inteligencji (AI) na podstawie źródeł naukowych — zgodnie z zasadami redakcyjnymi SuplerMed. Nie stanowi porady medycznej: przed zastosowaniem skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Sprawdź swoje substancje w bazie interakcji

Podaj wszystko, co przyjmujesz — także leki bez recepty, antykoncepcję hormonalną, zioła i herbatki ziołowe. Czego nie podasz, tego narzędzie nie sprawdzi.

Narzędzie zestawia parami substancje, które podasz, i szuka ich w bazie udokumentowanych interakcji. Konto nie jest potrzebne. Wpisuj po jednej nazwie w pole: substancję („magnez”) albo nazwę leku z opakowania („Euthyrox”) — przy lekach pole podpowiada nazwy z Rejestru Produktów Leczniczych. Nazw handlowych suplementów nie rozpoznajemy — przy nich podaj składnik z etykiety.

Narzędzie sprawdza pary. Farmaceuta może przejrzeć wszystko, co przyjmujesz, razem z dawkami i porami: przegląd suplementów przy Twoich lekach.

Prowadzisz aptekę, sklep albo portal o zdrowiu? To narzędzie możesz osadzić u siebie — instrukcja i kod do wklejenia. Bezpłatnie, bez rejestracji.

Wysokie ryzyko Dowody: umiarkowany

Witamina A + izotretynoina = hiperwitaminoza A

witamina A × izotretynoina

Izotretynoina jest pochodną witaminy A. Łączne stosowanie suplementu wit.A zwiększa ryzyko teratogenności, hepatotoksyczności i toksyczności OUN.

Postępowanie opisane w źródle: BEZWZGLĘDNIE nie stosować witaminy A (nawet w dawce RDA) podczas terapii izotretynoiną. Dotyczy też suplementów wielowitaminowych z wit.A.

Mechanizm i źródło

Mechanizm: Addytywne działanie retinoidowe — izotretynoina działa jak retinoid na receptory RAR/RXR. Nadmiar agonistów prowadzi do zespołu hiperwitaminozy A.

Źródło: ChPL/FDA Accutane·Roaccutane (addytywna toksyczność retinoidowa); mechanizm hiperwitaminozy A — J Am Acad Dermatol 1987 (PMID 3294938). Zweryfikowane: mgr farm. Wojciech Kula, PWZF 11026068, 2026-07-01.

Potwierdza dokument urzędowy: „Ze względu na ryzyko hiperwitaminozy A pacjentom nie wolno jednocześnie przyjmować leków zawierających witaminę A.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Isotretinoin Aristo, sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Wysokie ryzyko Dowody: umiarkowany

Witamina A + tetracykliny: ryzyko pseudotumor cerebri

witamina A × Tetracykliny

Oba czynniki niezależnie mogą powodować łagodne nadciśnienie wewnątrzczaszkowe (pseudotumor cerebri). Łączne stosowanie wielokrotnie zwiększa to ryzyko.

Postępowanie opisane w źródle: Unikać łączenia. Przy leczeniu trądziku izotretynoiną + tetracyklinami ryzyko jest szczególnie wysokie.

Mechanizm i źródło

Mechanizm: Witamina A (retinol) zwiększa ciśnienie CSF przez mechanizm nie do końca wyjaśniony (prawdopodobnie zaburzenie wchłaniania CSF). Tetracykliny niezależnie hamują wchłanianie CSF w zatoce strzałkowej.

Źródło: Ann Ophthalmol 1993 (PMID 8239326) — pseudotumor cerebri wywołany wit. A + minocykliną; przegląd medication-induced intracranial hypertension (PMID 15675888). Zweryfikowane: mgr farm. Wojciech Kula, PWZF 11026068, 2026-07-01.

Potwierdza dokument urzędowy: „Jeśli doksycyklinę stosuje się krótko przed, podczas albo po leczeniu retinoidami (np. acytretyna, izotretynoina) istnieje ryzyko wystąpienia przemijającego zwiększenia ciśnienia śródczaszkowego ze względu na wzajemną potencjalizację działania tych produktów leczniczych. Należy unikać jednoczesnego stosowania doksycykliny i retinoidów.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Unidox Solutab (doksycyklina), tabletki 100 mg, sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Zakres dowodu — ustalenie redakcji, nie treść dokumentu: PRZEZ KLASĘ, z zastrzeżeniem: ChPL nazywa RETINOIDY jako leki (acytretyna, izotretynoina), a NIE witaminę A. Mechanizm jest ten sam (potencjalizacja wzrostu ciśnienia śródczaszkowego), ale dokument nie orzeka o witaminie A.

Wysokie ryzyko Dowody: ulotka URPL

Witamina A a acytretyna — ryzyko przedawkowania witaminy

witamina A × acytretyna

Acytretyna, retinoid, czyli pochodna witaminy A, jest stosowana w ciężkich chorobach skóry, takich jak łuszczyca. Ulotka produktu leczniczego podaje, że leku nie należy przyjmować jednocześnie z witaminą A ze względu na ryzyko jej przedawkowania, i odsyła do listy przeciwwskazań.

Postępowanie opisane w źródle: Podczas leczenia acytretyną nie przyjmować preparatów z witaminą A, w tym preparatów wielowitaminowych i tranu. Objęcie zaleceniem preparatów wielowitaminowych i tranu wykracza poza treść ulotki i wynika z ostrożności. Wiadomo, że nadmiar witaminy A objawia się bólem głowy, suchością skóry i błon śluzowych, zaburzeniami widzenia lub nudnościami. Takie objawy należy zgłosić lekarzowi.

Mechanizm i źródło

Mechanizm: Ulotka podaje skutek, czyli ryzyko przedawkowania witaminy A. Wiadomo, że acytretyna działa w organizmie w tych samych miejscach co witamina A, więc ich skutki się sumują.

Źródło: Ulotka dla pacjenta produktu leczniczego Acitren (acytretyna), sekcja „Ten lek a inne leki” — Rejestr Produktów Leczniczych URPL

Potwierdza dokument urzędowy: „Leku Acitren nie należy przyjmować jednocześnie z następującymi lekami […] - witaminą A, ponieważ istnieje ryzyko przedawkowania witaminy A,” — Ulotka dla pacjenta Acitren (acytretyna), kapsułki, sekcja Ten lek a inne leki, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Wysokie ryzyko Dowody: ChPL

Witamina A a alitretynoina — ryzyko nadmiaru witaminy

witamina A × alitretynoina

Alitretynoina, retinoid, czyli pochodna witaminy A, jest stosowana w ciężkim przewlekłym wyprysku rąk. Charakterystyka produktu leczniczego podaje, że pacjenci nie powinni jednocześnie przyjmować witaminy A ani innych retinoidów ze względu na ryzyko nadmiaru witaminy A.

Postępowanie opisane w źródle: Podczas leczenia alitretynoiną nie przyjmować preparatów z witaminą A, w tym preparatów wielowitaminowych i tranu. Objęcie zaleceniem preparatów wielowitaminowych i tranu wykracza poza treść charakterystyki i wynika z ostrożności. Wiadomo, że nadmiar witaminy A objawia się bólem głowy, suchością skóry i błon śluzowych, zaburzeniami widzenia lub nudnościami. Takie objawy należy zgłosić lekarzowi.

Mechanizm i źródło

Mechanizm: Charakterystyka podaje skutek, czyli ryzyko nadmiaru witaminy A. Wiadomo, że alitretynoina działa w organizmie w tych samych miejscach co witamina A, więc ich skutki się sumują.

Źródło: Charakterystyka Produktu Leczniczego Toctino (alitretynoina), pkt 4.5 i 4.3 — Rejestr Produktów Leczniczych URPL

Potwierdza dokument urzędowy: „Pacjenci nie powinni jednocześnie przyjmować witaminy A ani innych retynoidów z powodu ryzyka nadmiaru witaminy A.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Toctino (alitretynoina), kapsułki miękkie, sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Wysokie ryzyko Dowody: ChPL

Witamina A a tretynoina doustna — połączenie przeciwwskazane

witamina A × tretynoina

Tretynoina doustna, retinoid, czyli pochodna witaminy A, jest stosowana w ostrej białaczce promielocytowej. Charakterystyka produktu leczniczego zalicza witaminę A do połączeń przeciwwskazanych ze względu na ryzyko objawów hiperwitaminozy A, czyli zatrucia witaminą, przy dawkach dobowych większych niż 10 000 jednostek międzynarodowych.

Postępowanie opisane w źródle: Podczas leczenia tretynoiną doustną nie przyjmować preparatów z witaminą A bez wyraźnej zgody lekarza prowadzącego. Charakterystyka uznaje za przeciwwskazane dawki powyżej 10 000 jednostek międzynarodowych na dobę, a objęcie zaleceniem każdej dawki wykracza poza jej treść i wynika z ostrożności. Wiadomo, że nadmiar witaminy A objawia się bólem głowy, suchością skóry i błon śluzowych, zaburzeniami widzenia lub nudnościami. Takie objawy należy zgłosić lekarzowi. Ostrzeżenie dotyczy tretynoiny przyjmowanej doustnie, a nie preparatów na skórę.

Mechanizm i źródło

Mechanizm: Charakterystyka podaje skutek, czyli objawy hiperwitaminozy A. Wiadomo, że tretynoina jest kwasową postacią witaminy A i działa w organizmie w tych samych miejscach, więc ich skutki się sumują.

Źródło: Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesanoid (tretynoina), pkt 4.5 — Rejestr Produktów Leczniczych URPL

Potwierdza dokument urzędowy: „Przeciwwskazane skojarzenie z (patrz też punkt 4.3): […] - Witaminą A: ryzyko wystąpienia objawów sugerujących hiperwitaminozę A dla dobowych dawek większych niż 10 000 UI.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Vesanoid (tretynoina), kapsułki miękkie, sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Ostrożność Dowody: umiarkowany

Orlistat zmniejsza wchłanianie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach

orlistat × witamina A

Orlistat blokuje lipazy jelitowe, zmniejszając wchłanianie tłuszczów i jednocześnie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach: A, D, E, K o ok. 30%.

Postępowanie opisane w źródle: Przyjmuj suplementy A, D, E, K co najmniej 2h przed lub 2h po orlistacie.

Mechanizm i źródło

Mechanizm: Fizyczna blokada miceli tłuszczowych niezbędnych do wchłaniania witamin lipofilnych.

Źródło: ChPL/FDA Xenical (orlistat blokuje wchłanianie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach); NIH ODS Vitamin A (Interactions). Zweryfikowane: mgr farm. Wojciech Kula, PWZF 11026068, 2026-07-01.

Ostrożność Dowody: ChPL

Witamina A a neomycyna doustna — słabsze wchłanianie witaminy

witamina A × neomycyna

Charakterystyka produktu leczniczego podaje, że neomycyna przyjmowana doustnie zmniejsza wchłanianie witaminy A. Ten sam punkt wymienia obok niej witaminę B12 oraz kilka leków.

Postępowanie opisane w źródle: Charakterystyka nie podaje odstępu między dawkami. Skoro przyczyną jest uszkodzenie błony śluzowej, rozdzielenie dawek prawdopodobnie nie usuwa interakcji, co jest wnioskiem własnym z mechanizmu, nie zaleceniem z dokumentu. Przy dłuższym leczeniu omówić z lekarzem potrzebę uzupełnienia witaminy. Antybiotyku nie należy odstawiać samodzielnie.

Mechanizm i źródło

Mechanizm: Charakterystyka podaje sam skutek i nie opisuje mechanizmu. Wiadomo, że neomycyna doustna uszkadza powierzchnię błony śluzowej jelita cienkiego, czyli miejsce, w którym witamina A jest wchłaniana.

Źródło: Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF (neomycyny siarczan), pkt 4.5 — Rejestr Produktów Leczniczych URPL

Potwierdza dokument urzędowy: „Neomycyna podana doustnie zmniejsza wchłanianie fenoksymetylopenicyliny, metotreksatu, digoksyny, witaminy A i witaminy B12.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Neomycinum TZF (neomycyny siarczan), tabletki, sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Ostrożność Dowody: ChPL

Witamina A a beksaroten — limit dawki witaminy

witamina A × beksaroten

Beksaroten jest retinoidem, czyli pochodną witaminy A, stosowanym w chłoniaku skórnym. Charakterystyka produktu leczniczego wskazuje na związek między beksarotenem a witaminą A i zaleca ograniczenie uzupełniania witaminy A do 15 000 jednostek międzynarodowych na dobę, żeby nie nasilać działania toksycznego leku. Limit dotyczy każdego preparatu z witaminą A, także wielowitaminowego i tranu, choć charakterystyka nie wylicza ich osobno.

Postępowanie opisane w źródle: Podczas leczenia beksarotenem nie przekraczać 15 000 jednostek międzynarodowych witaminy A na dobę ze wszystkich preparatów łącznie. Każdy preparat z witaminą A omówić z lekarzem prowadzącym.

Mechanizm i źródło

Mechanizm: Charakterystyka podaje, że beksaroten i witamina A są ze sobą powiązane i że nadmiar witaminy dokłada się do toksyczności leku. Nie opisuje mechanizmu bliżej. Wiadomo, że beksaroten działa na receptory z tej samej rodziny co witamina A.

Źródło: Charakterystyka Produktu Leczniczego Targretin (beksaroten), pkt 4.4 — Europejska Agencja Leków; w miejscu wielokropka w dokumencie PDF stoi niewidoczny znak techniczny, a pisownia „Zpowodu” pochodzi z dokumentu

Potwierdza dokument urzędowy: „Zpowodu istnienia związku między beksarotenem a witaminą A zaleca się ograniczenie uzupełniania witaminy A do […] 15 000 j.m./dobę, w celu uniknięcia dodatkowego zwiększenia działania toksycznego.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Targretin (beksaroten), kapsułki miękkie, sekcja 4.4, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Ostrożność Dowody: ChPL

Witamina A a odewiksybat — niższe stężenia witamin rozpuszczalnych w tłuszczach

witamina A × odewiksybat

Odewiksybat hamuje wchłanianie zwrotne kwasów żółciowych w jelicie i jest stosowany u dzieci w rzadkich cholestazach, czyli chorobach z zastojem żółci. Charakterystyka produktu leczniczego podaje, że u części pacjentów obserwowano zmniejszone stężenie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach, do których należy witamina A, i nakazuje kontrolę ich stężenia.

Postępowanie opisane w źródle: O każdym preparacie z witaminą A poinformować lekarza prowadzącego leczenie odewiksybatem. Decyzja o uzupełnianiu witamin należy do lekarza na podstawie badań stężenia, których charakterystyka wymaga przed leczeniem i w jego trakcie.

Mechanizm i źródło

Mechanizm: Charakterystyka podaje skutek i nakaz kontroli. Wiadomo, że witamina A rozpuszcza się w tłuszczach i do wchłonięcia potrzebuje kwasów żółciowych. Wiadomo też, że lek zmniejsza pulę kwasów żółciowych krążącą między wątrobą a jelitem, więc mniej ich trafia do jelita razem z posiłkiem.

Źródło: Charakterystyka Produktu Leczniczego Kayfanda (odewiksybat), pkt 4.5 — Europejska Agencja Leków

Potwierdza dokument urzędowy: „W badaniach klinicznych u niektórych pacjentów otrzymujących odewiksybat obserwowano zmniejszone stężenie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach. Należy kontrolować stężenie witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (patrz punkt 4.4).” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Kayfanda (odewiksybat), kapsułki twarde, sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Ostrożność Dowody: ChPL

Witamina A a sewelamer — kontrola witamin rozpuszczalnych w tłuszczach

witamina A × sewelamer

Sewelamer wiąże fosforany w jelicie i jest stosowany w przewlekłej chorobie nerek. Charakterystyka produktu leczniczego dopuszcza, że lek wiąże także witaminy rozpuszczalne w tłuszczach z pokarmu, i nakazuje regularną kontrolę stężenia witamin A, D, E i K u osób, które nie przyjmują suplementów witaminowych. W razie potrzeby zaleca ich stosowanie.

Postępowanie opisane w źródle: Rozsądnie jest przyjmować preparat witaminy A w innej porze niż sewelamer. Charakterystyka odstępu nie określa, mówi tylko o możliwym wiązaniu witamin z pokarmu. O preparacie witaminy A poinformować lekarza prowadzącego. Czy suplement jest potrzebny i w jakiej dawce, decyduje lekarz na podstawie badań stężenia witamin.

Mechanizm i źródło

Mechanizm: Charakterystyka podaje, że nie można wykluczyć wiązania witamin rozpuszczalnych w tłuszczach przez węglan sewelameru. Nie potwierdza tego badaniem i nie opisuje mechanizmu bliżej.

Źródło: Charakterystyka Produktu Leczniczego Sewelameru węglan Synthon, pkt 4.4 — Rejestr Produktów Leczniczych URPL

Potwierdza dokument urzędowy: „Nie można wykluczyć możliwości wiązania przez węglan sewelameru witamin rozpuszczalnych w tłuszczach zawartych w spożywanych pokarmach. U pacjentów nie przyjmujących witaminowych suplementów diety i leczonych sewelamerem należy regularnie kontrolować stężenie witamin A, D, E i K w surowicy. W razie konieczności zaleca się stosowanie witaminowych suplementów diety.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Sewelameru węglan Synthon (sewelameru węglan), tabletki powlekane, sekcja 4.4, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Ostrożność Dowody: ChPL

Witamina A a wutrisiran — uzupełnianie witaminy W dawce ustalonej przez lekarza

witamina A × wutrisiran

Wutrisiran jest lekiem stosowanym w amyloidozie transtyretynowej, rzadkiej chorobie spowodowanej odkładaniem się nieprawidłowego białka. Charakterystyka produktu leczniczego podaje, że lek obniża stężenie witaminy A we krwi, i nakazuje przyjmować około 2500–3000 jednostek międzynarodowych witaminy A na dobę i nie przekraczać tej ilości, żeby zmniejszyć ryzyko zaburzeń wzroku wynikających z jej niedoboru. Zależność jest tu odwrotna niż zwykle: to lek obniża stężenie witaminy, a jej uzupełnianie jest częścią leczenia.

Postępowanie opisane w źródle: Podczas leczenia wutrisiranem przyjmować witaminę A w dawce ustalonej przez lekarza prowadzącego, zgodnie z charakterystyką około 2500–3000 jednostek międzynarodowych na dobę, i nie przekraczać jej po doliczeniu witaminy A z innych preparatów, w tym wielowitaminowych i tranu. Wyliczenie innych źródeł witaminy A wykracza poza treść charakterystyki i wynika z ostrożności. Pogorszenie widzenia po zmroku, uporczywą suchość lub zapalenie oka zgłosić lekarzowi. Kobiety w wieku rozrodczym powinny dodatkowo omówić dawkę z lekarzem, ponieważ charakterystyka ostrzega o wpływie zarówno nadmiaru, jak i niedoboru witaminy A na płód.

Mechanizm i źródło

Mechanizm: Charakterystyka podaje, że witaminy A ubywa we krwi, ponieważ lek zmniejsza stężenie transtyretyny, białka przenoszącego witaminę A. Gdy ubywa nośnika, ubywa też witaminy.

Źródło: Charakterystyka Produktu Leczniczego Amvuttra (wutrisiran), pkt 4.4 — Europejska Agencja Leków

Potwierdza dokument urzędowy: „W wyniku zmniejszenia stężenia białka o nazwie transtyretyna (TTR) w surowicy stosowanie produktu leczniczego Amvuttra prowadzi do zmniejszenia stężenia witaminy A (retinolu) w surowicy (patrz punkt 5.1). […] Pacjenci leczeni produktem leczniczym Amvuttra powinni w ramach suplementacji przyjmować doustnie około, ale nie więcej niż od 2500 IU do 3000 IU witaminy A na dobę, aby zmniejszyć ryzyko wystąpienia objawów ze strony narządu wzroku z powodu niedoboru witaminy A.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Amvuttra (wutrisiran), roztwór do wstrzykiwań, sekcja 4.4, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Ostrożność Dowody: charakterystyka produktu leczniczego

Witamina A z lekiem wiążącym kwasy żółciowe — dawka nie dociera do krwi

witamina A × kolestyramina, kolestypol i olej mineralny

Charakterystyka produktu leczniczego z retinolem podaje, że wchłanianie witaminy A może być upośledzone przy jednoczesnym stosowaniu kolestyraminy, kolestypolu, neomycyny podanej doustnie oraz oleju mineralnego, i że w takich przypadkach konieczne bywa zwiększenie dawki witaminy A. Kolestyramina i kolestypol są stosowane w zaburzeniach lipidowych, olej mineralny — jako środek przeczyszczający. Skutkiem jest niedobór mimo regularnego przyjmowania suplementu; przy witaminie A rozwija się on powoli i najpierw daje o sobie znać pogorszeniem widzenia po zmroku.

Postępowanie opisane w źródle: Jeśli przyjmujesz kolestyraminę, kolestypol albo olej parafinowy, zachowaj jak największy odstęp czasowy między nimi a preparatem z witaminą A i powiedz o suplemencie lekarzowi. O zwiększeniu dawki decyduje lekarz — przy witaminie A ma to znaczenie szczególne, ponieważ nadmiar jest toksyczny i sam w sobie szkodzi wątrobie i kościom. Pogorszenie widzenia o zmroku, suchość oczu i szorstkość skóry zgłoś lekarzowi.

Mechanizm i źródło

Mechanizm: Retinol rozpuszcza się w tłuszczach i wymaga do wchłonięcia obecności kwasów żółciowych. Kolestyramina i kolestypol wiążą te kwasy w jelicie, więc emulgowanie tłuszczów jest niepełne. Olej mineralny nie wchłania się i rozpuszcza w sobie witaminy z tej grupy, wynosząc je z organizmu. Mechanizm jest ten sam co przy witaminie D i K — dotyczy całej grupy witamin rozpuszczalnych w tłuszczach.

Źródło: Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitaminum A + D3 Medana, Rejestr Produktów Leczniczych, rekord 7101, punkt 4.5: „Wchłanianie witaminy A może być upośledzone w przypadku jednoczesnego stosowania kolestyraminy, kolestypolu, doustnie podanej neomycyny, oleju mineralnego. W takich przypadkach konieczne może być zwiększenie dawki witaminy A”. Neomycyna z tego samego zdania jest już opisana jako para 352 w tej bazie.

Potwierdza dokument urzędowy: „Wchłanianie witaminy A może być upośledzone w przypadku jednoczesnego stosowania kolestyraminy, kolestypolu, doustnie podanej neomycyny, oleju mineralnego.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitaminum A + D3 Medana (Colecalciferolum + Retinolum), krople doustne, sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Ostrożność Dowody: charakterystyka produktu leczniczego

Witamina A przy tabletce antykoncepcyjnej — jej stężenie we krwi rośnie

witamina A × doustne leki antykoncepcyjne

Charakterystyka produktu leczniczego z retinolem podaje, że doustne leki antykoncepcyjne podwyższają stężenie witaminy A w osoczu. Sam w sobie nie jest to objaw ani choroba, ale przesuwa granicę, za którą zaczyna się nadmiar — a witamina A jest jedyną witaminą z codziennej suplementacji, której przedawkowanie uszkadza wątrobę i kości, i której nadmiar jest groźny dla płodu. To samo połączenie dotyczy więc szczególnie kobiet planujących ciążę i tych, które odstawiają antykoncepcję.

Postępowanie opisane w źródle: Jeśli przyjmujesz tabletki antykoncepcyjne, nie łącz ich z wysokodawkowymi preparatami witaminy A bez rozmowy z lekarzem lub farmaceutą; dotyczy to także tranu i preparatów łączonych. Sprawdź na opakowaniu, czy suplement, który bierzesz, nie zawiera retinolu obok innych składników. Planując ciążę, omów suplementację witaminy A z lekarzem przed odstawieniem antykoncepcji. Bóle głowy, nudności, suchość i łuszczenie skóry oraz bóle kostne zgłoś lekarzowi.

Mechanizm i źródło

Mechanizm: Estrogeny zwiększają w wątrobie wytwarzanie białka wiążącego retinol, które transportuje witaminę A we krwi. Więcej nośnika oznacza wyższe stężenie oznaczane w osoczu przy tej samej podaży. Charakterystyka podaje sam fakt wzrostu i nie rozstrzyga, w jakim stopniu przekłada się on na ilość witaminy dostępnej dla tkanek — dlatego jest to powód do ostrożności przy dawkowaniu, nie do odstawiania któregokolwiek z nich.

Źródło: Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitaminum A + D3 Medana, Rejestr Produktów Leczniczych, rekord 7101, punkt 4.5: „Doustne leki antykoncepcyjne podwyższają stężenie witaminy A w osoczu”. Ten sam dokument, punkt 4.5, o granicy toksyczności przy współistniejącym leczeniu: „Wysokie dawki witaminy A, powyżej 50 000 j.m., w połączeniu z tetracykliną mogą być przyczyną wystąpienia nadciśnienia śródczaszkowego” (para 248 w tej bazie).

Potwierdza dokument urzędowy: „Doustne leki antykoncepcyjne podwyższają stężenie witaminy A w osoczu.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Vitaminum A + D3 Medana (Colecalciferolum + Retinolum), krople doustne, sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).