Yohimbina: z czym nie łączyć? Interakcje z lekami i suplementami

Treść medyczna zweryfikowana przez farmaceutę: mgr farm. Wojciech Kula, PWZF 11026068.

W skrócie: Yohimbina podnosi ciśnienie tętnicze. Nie stosuj preparatów z johimbiną, jeśli masz nadciśnienie albo przyjmujesz leki stosowane w nadciśnieniu. Skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą, zanim sięgniesz po taki suplement. Jeśli przyjmujesz klonidynę, zachowaj szczególną ostrożność: oficjalna informacja o tym leku wymienia substancje blokujące receptory alfa-2, a johimbina do nich należy, jako mogące osłabiać jego działanie. Przy pozostałych lekach stosowanych w nadciśnieniu ostrzeżenie wynika z samego działania johimbiny, która podnosi ciśnienie. Traktuj je tak samo poważnie. Jeśli po przyjęciu suplementu z johimbiną wystąpi kołatanie serca, silny ból głowy albo znaczny wzrost ciśnienia, zgłoś się po pomoc medyczną.

Ryzyko

Wysokie ryzyko Dowody: umiarkowany

Yohimbina podnosi ciśnienie tętnicze

yohimbina × leki hipotensyjne

Johimbina pobudza układ współczulny i podnosi ciśnienie tętnicze. Przebadano 25 osób z nadciśnieniem, które w tym czasie nie przyjmowały żadnych leków. Jednorazowa dawka 21,6 mg podniosła u nich średnie ciśnienie o 5 mm Hg, a stężenie noradrenaliny w osoczu wzrosło o 66 procent. Autorzy zalecili ostrożność u osób z wysokim ciśnieniem, zwłaszcza przy wzmożonym napięciu układu współczulnego oraz u leczonych trójpierścieniowymi lekami przeciwdepresyjnymi i innymi lekami wpływającymi na wychwyt lub rozkład noradrenaliny. Johimbinę wiązano też z zaburzeniami rytmu serca, zawałami i drgawkami. Nie wiadomo, jak silnie działa w dawkach spotykanych w suplementach: większość produktów nie podaje jej zawartości, a ilość bywa bardzo różna w różnych preparatach.

Postępowanie opisane w źródle: Nie stosuj preparatów z johimbiną, jeśli masz nadciśnienie albo przyjmujesz leki stosowane w nadciśnieniu. Skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą, zanim sięgniesz po taki suplement. Jeśli przyjmujesz klonidynę, zachowaj szczególną ostrożność: oficjalna informacja o tym leku wymienia substancje blokujące receptory alfa-2, a johimbina do nich należy, jako mogące osłabiać jego działanie. Przy pozostałych lekach stosowanych w nadciśnieniu ostrzeżenie wynika z samego działania johimbiny, która podnosi ciśnienie. Traktuj je tak samo poważnie. Jeśli po przyjęciu suplementu z johimbiną wystąpi kołatanie serca, silny ból głowy albo znaczny wzrost ciśnienia, zgłoś się po pomoc medyczną.

Mechanizm

Mechanizm: Johimbina blokuje receptory alfa-2 na zakończeniach nerwów. Receptory te normalnie hamują wydzielanie noradrenaliny, czyli substancji, która przyspiesza serce i podnosi ciśnienie. Kiedy zostaną zablokowane, noradrenaliny uwalnia się więcej i ciśnienie rośnie, czyli dzieje się odwrotnie, niż zakłada przyjmowany lek. Osobno wygląda sprawa klonidyny. W jej oficjalnej informacji o leku, zatwierdzonej przy rejestracji, wymieniono substancje blokujące receptory alfa-2 jako mogące osłabiać działanie tego leku, tym silniej, im większa jest ich dawka. Johimbina należy do tej grupy.

Źródło: Charakterystyka Produktu Leczniczego Iporel (chlorowodorek klonidyny), punkt 4.5 — Rejestr Produktów Leczniczych, RPL 20350: „Leki blokujące receptory α2-adrenergiczne mogą osłabiać działanie klonidyny w stopniu zależnym od dawki". Dokument wymienia KLASĘ, nie johimbinę z nazwy; przypisanie johimbiny do tej klasy pochodzi z pracy niżej. Grossman E, Rosenthal T, Peleg E, Holmes C, Goldstein DS. Oral yohimbine increases blood pressure and sympathetic nervous outflow in hypertensive patients. J Cardiovasc Pharmacol 1993;22(1):22-6 (PMID 7690091): „Yohimbine is an alpha 2-adrenoceptor antagonist"; badanie objęło 25 pacjentów nieleczonych farmakologicznie, więc NIE mierzy interakcji z lekami. National Center for Complementary and Integrative Health (NIH), monografia „Yohimbe": johimbinę wiązano z zaburzeniami rytmu serca, problemami ciśnieniowymi, zawałami i drgawkami; większość produktów nie podaje zawartości johimbiny, a jej ilość bywa bardzo różna między preparatami. Charakterystyk innych leków stosowanych w nadciśnieniu nie sprawdzano — ostrzeżenie dla nich opiera się na własnym działaniu presyjnym johimbiny, nie na dokumencie rejestrowym.

Potwierdza dokument urzędowy: „Leki blokujące receptory α2-adrenergiczne mogą osłabiać działanie klonidyny w stopniu zależnym od dawki.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Iporel, tabletki (chlorowodorek klonidyny), sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Wysokie ryzyko Dowody: niski

Yohimbina z inhibitorami MAO — ryzyko przełomu nadciśnieniowego

yohimbina × MAOI

Yohimbina nasila uwalnianie noradrenaliny. U osób przyjmujących inhibitory MAO grozi to gwałtownym wzrostem ciśnienia (przełom nadciśnieniowy). Skojarzenia należy unikać w trakcie terapii inhibitorem MAO i przez około 2 tygodnie po jej zakończeniu.

Postępowanie opisane w źródle: Nie łącz yohimbiny z inhibitorami monoaminooksydazy. Przy inhibitorach nieodwracalnych obowiązuje przerwa między odstawieniem leku a rozpoczęciem przyjmowania yohimbiny — jej długość określa charakterystyka danego produktu leczniczego. Silny ból głowy, kołatanie serca i wysokie ciśnienie wymagają pilnej pomocy medycznej.

Mechanizm

Mechanizm: Inhibitory MAO ograniczają rozkład noradrenaliny; yohimbina zwiększa jej uwalnianie — efekt presyjny sumuje się.

Źródło: National Center for Complementary and Integrative Health (NIH), monografia „Yohimbe": „Do not use yohimbe if you are taking types of antidepressant medications called monoamine oxidase inhibitors or tricyclic antidepressants. Yohimbe can interact with these medications". Tamże: johimbinę wiązano z zaburzeniami rytmu serca, problemami ciśnieniowymi, zawałami i drgawkami; w siedmioletnim przeglądzie zgłoszeń do kalifornijskiego ośrodka zatruć osoby dzwoniące w sprawie johimbiny częściej niż inne wymagały pomocy medycznej. Grossman E i wsp. Oral yohimbine increases blood pressure and sympathetic nervous outflow in hypertensive patients. J Cardiovasc Pharmacol 1993;22(1):22-6 (PMID 7690091) — johimbina jest antagonistą receptora alfa-2-adrenergicznego i zwiększa uwalnianie noradrenaliny. Hansten PD, Horn JR. Yohimbine: Old Drug with New Interactions (2012).

Ostrożność

Ostrożność Dowody: umiarkowany

Yohimbina z antydepresantami trójpierścieniowymi — nadmierny wzrost ciśnienia

yohimbina × antydepresanty trójpierścieniowe

Antydepresanty trójpierścieniowe hamują wychwyt zwrotny noradrenaliny. W połączeniu z yohimbiną (zwiększającą jej uwalnianie) może dojść do nadmiernego wzrostu ciśnienia, zwłaszcza w pozycji leżącej.

Postępowanie opisane w źródle: Jeśli przyjmujesz antydepresant trójpierścieniowy (TLPD), nie stosuj yohimbiny bez konsultacji i kontroli ciśnienia.

Mechanizm

Mechanizm: Addytywny wzrost stężenia noradrenaliny w synapsie: hamowanie wychwytu (antydepresanty trójpierścieniowe) + zwiększone uwalnianie (yohimbina).

Źródło: Hansten PD, Horn JR. Yohimbine: Old Drug with New Interactions (2012) — interakcja z lekami hamującymi wychwyt noradrenaliny (klomipramina, imipramina, wenlafaksyna); nadmierny wzrost ciśnienia.

Zobacz też

Yohimbina może grozić zespołem serotoninowym lub innym poważnym powikłaniem przy łączeniu z lekami przeciwdepresyjnymi (SSRI/MAOI) — zobacz groźne połączenia z antydepresantami.

Brak substancji na tej stronie nie znaczy, że połączenie jest bezpieczne — znaczy, że nie mamy o nim wpisu.

Ważne: Materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny, nie zastępuje porady lekarza ani farmaceuty. Suplementy diety nie są lekami i nie służą leczeniu. Przed łączeniem suplementów z lekami skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą — nie modyfikuj terapii samodzielnie.
Część treści w tej sekcji została wygenerowana z pomocą sztucznej inteligencji (AI) na podstawie źródeł naukowych — zgodnie z zasadami redakcyjnymi SuplerMed. Nie stanowi porady medycznej: przed zastosowaniem skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Sprawdzanie zestawień jest wstrzymane. Nie porównujemy teraz wpisanych leków i suplementów między sobą, więc brak ostrzeżenia nie oznacza braku interakcji. Opisy poszczególnych par, podpisane przez farmaceutę, są w bazie interakcji. Zanim połączysz leki z suplementami, zapytaj lekarza lub farmaceutę.

Zbiór w wersji cytowalnej (zrzut z dnia deponowania, CC BY 4.0): doi.org/10.5281/zenodo.21532404