Rutyna
Zobacz preparaty z tym składnikiem
Wzór sumaryczny: C27H30O16 · PubChem CID 5280805
Jak działa
Rutyna (rutozyd) to glikozyd flawonolowy — kwercetyno-3-O-rutynozyd — obecny naturalnie m.in. w gryce, owocach cytrusowych, kwiatach i owocach czarnego bzu oraz w rucie zwyczajnej (Ruta graveolens), od której pochodzi jej nazwa. W wykazie dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych, stanowiącym załącznik do rozporządzenia (UE) nr 432/2012, rutyna nie ma żadnego wpisu, dlatego nie przypisuje się jej potwierdzonego działania ani nie przedstawia jej właściwości w postaci oświadczenia zdrowotnego. Ocena oświadczeń zdrowotnych dla surowców roślinnych w Unii Europejskiej pozostaje zawieszona, więc brak wpisu nie jest przeoczeniem, lecz następstwem wstrzymania tej oceny.
Dawkowanie
Dla rutyny jako składnika suplementu diety nie ustalono zapotrzebowania ani zalecanego spożycia. Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności nie określił dla niej wartości referencyjnej, ponieważ nie jest to składnik odżywczy.
Dawki podawane na opakowaniach pochodzą od producentów. W unijnym wykazie dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych rutyna nie ma wpisu, a w unijnym rejestrze oświadczeń sześć dotyczących jej pozycji ma status nieautoryzowanych (odczyt 2 września 2026 r.).
Osobną ścieżką jest prawo farmaceutyczne: Komitet do spraw Roślinnych Produktów Leczniczych uznaje rutozyd pochodzenia roślinnego za kwalifikujący się do rejestracji tradycyjnego stosowania w połączeniu z surowcami roślinnymi.
Przeciwwskazania
Nie stosować w przypadku nadwrażliwości na rutozyd lub na którykolwiek inny składnik preparatu. Kobiety w ciąży i karmiące piersią: brak wystarczających danych o bezpieczeństwie suplementacji rutyną w tych grupach, dlatego nie należy jej stosować bez konsultacji z lekarzem. Osoby przewlekle chore oraz przyjmujące leki — w szczególności preparaty zawierające rutozyd, trokserutynę lub inne flawonoidy o zbliżonej budowie — powinny skonsultować suplementację z lekarzem lub farmaceutą.
Ostrzeżenia i interakcje z lekami
Rutozyd jest w Polsce nie tylko składnikiem suplementów diety, ale także substancją czynną produktów leczniczych: Rejestr Produktów Leczniczych wymienia leki zawierające rutozyd w połączeniu z kwasem askorbinowym, a także jego pochodne — trokserutynę, czyli O-(beta-hydroksyetylo)-rutozydy (oksyrutyny) — w postaciach doustnych, żelach i kroplach do oczu. Osoba, która przyjmuje taki lek i jednocześnie suplement z rutyną, przyjmuje tę samą substancję z dwóch źródeł; przed połączeniem należy skonsultować się z farmaceutą lub lekarzem. Suplement diety nie zastępuje zróżnicowanej diety ani nie jest zamiennikiem leczenia — jeżeli objawy się utrzymują, potrzebna jest ocena lekarska, a nie zwiększanie porcji.
Źródła
Rozporządzenie Komisji (UE) nr 432/2012 — brak wpisu dla rutyny; unijny rejestr oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych (odczyt 2026-09-02): 6 pozycji ze statusem nieautoryzowane, w tym POL-HC-7895 i POL-HC-8040 dotyczące naczyń krwionośnych i żył; stanowisko HMPC o kwalifikowalności rutozydu pochodzenia roślinnego do rejestracji tradycyjnego stosowania
Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Stosowanie skonsultuj z lekarzem lub farmaceutą.