Andrographis a NLPZ — czy można je łączyć?

Na czym polega

Andrographis, czyli brodziuszka wiechowata, może wywołać anafilaksję, czyli ciężką, uogólnioną reakcję alergiczną, w tym wstrząs anafilaktyczny. Australijski urząd do spraw produktów leczniczych (Therapeutic Goods Administration, TGA) opublikował w 2026 r. przegląd bezpieczeństwa andrographis. W latach 2005–2024 urząd otrzymał 254 zgłoszenia anafilaksji po andrographis. W czerwcu 2024 r. TGA otrzymał zgłoszenie przypadku śmiertelnego. Według przeglądu ryzyka zagrażającej życiu anafilaksji nie da się przewidzieć ani wiarygodnie ograniczyć ostrzeżeniem na etykiecie, zmianą składu ani edukacją. TGA uznał, że andrographis nie spełnia warunków składnika produktów niskiego ryzyka. Ciężkie reakcje występowały już przy pierwszym użyciu, po wcześniejszym stosowaniu bez dolegliwości, a także u osób, które wcześniej nie miały alergii ani astmy. Najczęściej pojawiały się w ciągu 30 minut od przyjęcia. Przegląd przytacza opinię niezależnego specjalisty immunologii klinicznej i alergologii, że niesteroidowe leki przeciwzapalne, czyli NLPZ, należą do znanych czynników zwiększających ryzyko reakcji alergicznej. Takie czynniki to także zakażenie, wysiłek fizyczny i alkohol. Według TGA andrographis stosuje się głównie w czasie zakażeń wirusowych, często razem z NLPZ. W analizowanych zgłoszeniach niewiele wskazuje na częste stosowanie NLPZ, ale część leków mogła nie zostać zgłoszona.

Dlaczego

Przegląd nie opisuje interakcji polegającej na zmianie stężenia leku we krwi. Według TGA niektóre czynniki występujące w krótkim odstępie od kontaktu z alergenem mogą nasilić reakcję alergiczną albo zwiększyć prawdopodobieństwo jej wystąpienia. NLPZ są jednym z nich. Mechanizmu tego nasilenia dokument nie opisuje. Zjawisko nie dotyczy wyłącznie andrographis.

Co robić

Osoby, które przyjmują niesteroidowe leki przeciwzapalne, na przykład ibuprofen, ketoprofen, naproksen, diklofenak lub kwas acetylosalicylowy, powinny przed zastosowaniem preparatu z andrographis zapytać lekarza lub farmaceutę. Dotyczy to także preparatów wieloskładnikowych, w tym połączeń andrographis z jeżówką. Przegląd TGA zalicza też alkohol i intensywny wysiłek fizyczny do czynników, które mogą nasilić reakcję alergiczną. W czasie stosowania preparatu rozsądnie ich unikać. Duszność, obrzęk twarzy, warg lub gardła, rozległa pokrzywka, zawroty głowy albo omdlenie po przyjęciu preparatu wymagają natychmiastowego wezwania pomocy medycznej. Każdy objaw reakcji alergicznej, także łagodny, na przykład wysypka, zaczerwienienie lub świąd, wymaga natychmiastowego przerwania stosowania i pilnej oceny lekarskiej. Łagodna reakcja może szybko przejść w ciężką. Wysypki ani zaczerwienienia nie należy brać za objaw przeziębienia. Po jakiejkolwiek reakcji alergicznej nie należy ponownie stosować żadnego preparatu z andrographis. Kolejna reakcja może być cięższa.

Źródła

Therapeutic Goods Administration, Andrographis paniculata (Andrographis) and anaphylaxis. Updated safety review with adverse event data to 31 December 2024, Commonwealth of Australia 2026. Dostęp przez archiwum internetowe (zrzut z 08.04.2026): 02.10.2026.

Dane w formie cytowalnej

Zbiór w wersji cytowalnej (zrzut z dnia deponowania, CC BY 4.0): doi.org/10.5281/zenodo.21532404

NLPZ (ibuprofen/diklofenak) — inne interakcje

• InformacjaOmega-3 z lekami przeciwzapalnymi (NLPZ) — łagodny efekt addytywny