Witamina B12 a podtlenek azotu — czy można je łączyć?

✔ Interakcję zweryfikował merytorycznie mgr farm. Wojciech Kula • 2026-09-05.

Ostrożność — Witamina B12 a podtlenek azotu — niedobór witaminy zwiększa ryzyko

Na czym polega

Podtlenek azotu jest gazem stosowanym do znieczulenia i uśmierzania bólu. Charakterystyka produktu leczniczego opisuje toksyczne działanie na układ nerwowy u osób z nierozpoznanym niedoborem witaminy B12, także po jednorazowym znieczuleniu. Nakazuje zachować ostrożność wszędzie tam, gdzie taki niedobór jest prawdopodobny. Zależność jest tu odwrotna niż zwykle: ryzyko niesie brak witaminy, a nie jej przyjmowanie.

Dlaczego

Charakterystyka podaje, że toksyczne działanie na układ nerwowy może wystąpić bez niedokrwistości i przy stężeniu witaminy B12 w granicach normy. Mechanizmu nie opisuje. Wiadomo, że podtlenek azotu utlenia kobalt w cząsteczce witaminy B12 i przez to pozbawia ją zdolności do działania. Witamina przestaje wtedy wspierać enzymy, które bez niej nie pracują.

Co robić

Przed planowanym znieczuleniem z użyciem podtlenku azotu poinformować lekarza o diecie wegetariańskiej, o chorobach żołądka, o chorobie alkoholowej, o niedokrwistości oraz o lekach zaburzających gospodarkę witaminą B12, takich jak famotydyna czy neomycyna. Charakterystyka nakazuje w takich sytuacjach rozważyć oznaczenie stężenia witaminy przed zabiegiem, a przy wielokrotnym podawaniu gazu także uzupełnianie witaminy B12 lub kwasu foliowego. Decyzję podejmuje lekarz.

Potwierdza dokument urzędowy

„Toksyczne działanie na układ nerwowy może wystąpić bez niedokrwistości lub makrocytozy i przy stężeniu witaminy B12 w granicach normy. U pacjentów z nierozpoznanym subklinicznym niedoborem witaminy B12 toksyczne działanie na układ nerwowy występowało po jednorazowej ekspozycji na podtlenek azotu podczas znieczulenia. U osób z czynnikami ryzyka niedoboru witaminy B12 należy rozważyć ocenę stężenia witaminy B12 przed zastosowaniem produktu leczniczego Serynox. W związku z tym produkt leczniczy Serynox należy stosować, zachowując ostrożność u pacjentów z grupy ryzyka, tj. pacjentów ze zmniejszoną podażą lub wchłanianiem witaminy B12 i (lub) kwasu foliowego, pacjentów uzależnionych od alkoholu, pacjentów, u których występuje niedokrwistość lub zanikowe zapalenie błony śluzowej żołądka, u osób stosujących dietę wegetariańską lub które ostatnio stosowały produkty lecznicze, które zaburzają metabolizm witaminy B12 i (lub) folianów (patrz punkt 4.5 i 4.8). W razie wielokrotnego lub długotrwałego podawania należy rozważyć leczenie substytucyjne witaminą B12 i (lub) kwasem foliowym, jeśli jest to konieczne.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Serynox (podtlenek azotu, tlen), gaz medyczny sprężony, sekcja 4.4, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego — Serynox (podtlenek azotu, tlen), gaz medyczny sprężony, 4.4

Dane w formie cytowalnej

Zbiór w wersji cytowalnej (zrzut z dnia deponowania, CC BY 4.0): doi.org/10.5281/zenodo.21532404

Zobacz monografię składnika: Witamina B12 (kobalamina)

Witamina B12 — inne interakcje

Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Stosowanie skonsultuj z lekarzem lub farmaceutą.