Kofeina a metotreksat — czy można je łączyć?

✔ Interakcję zweryfikował merytorycznie mgr farm. Wojciech Kula • 2026-09-06.

Ostrożność — Kofeina a metotreksat — słabsze działanie leku

Na czym polega

Metotreksat to lek z grupy antymetabolitów, czyli leków hamujących enzym potrzebny komórkom do przetwarzania kwasu foliowego. W reumatoidalnym zapaleniu stawów, łuszczycy i łuszczycowym zapaleniu stawów przyjmuje się go raz w tygodniu, a w leczeniu nowotworów dawkę wyznacza protokół. Charakterystyka produktu leczniczego Methofill podaje, że podczas leczenia metotreksatem należy unikać nadmiernego spożycia napojów zawierających kofeinę lub teofilinę, takich jak kawa, napoje z kofeiną i czarna herbata. Jako powód podaje możliwą interakcję metotreksatu z metyloksantynami na receptorach adenozyny. Taka interakcja może osłabiać działanie leku. Metyloksantyny to grupa związków obejmująca kofeinę i teofilinę. Ulotka dla pacjenta powtarza to zalecenie. Dokument nie podaje granicznej ilości kofeiny ani wielkości osłabienia działania. Kwas foliowy przyjmowany razem z metotreksatem ma osobny wpis.

Dlaczego

Charakterystyka nazywa mechanizm interakcją na receptorach adenozyny. Wiadomo, że część działania przeciwzapalnego metotreksatu wynika ze zwiększonego uwalniania adenozyny w tkankach, a kofeina blokuje receptory adenozyny i może osłabiać ten składnik działania leku.

Co robić

Unikać nadmiernego spożycia kofeiny podczas leczenia metotreksatem; preparaty z kofeiną, w tym przedtreningowe, napoje energetyczne oraz preparaty wieloskładnikowe należy uzgodnić z lekarzem prowadzącym. Dokument nie podaje bezpiecznej granicy, więc o ilości kawy i herbaty należy zapytać lekarza. Ulotka każe też pić dużo płynów w czasie leczenia metotreksatem, ponieważ odwodnienie może nasilić działania niepożądane leku. Leku nie należy odstawiać samodzielnie.

Potwierdza dokument urzędowy

„Podczas leczenia metotreksatem należy unikać nadmiernego spożycia napojów zawierających kofeinę lub teofilinę (kawa, napoje z kofeiną, czarna herbata), ponieważ działanie metotreksatu może ulegać osłabieniu wskutek możliwej interakcji między metotreksatem i metyloksantynami na receptorach adenozyny.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Methofill (metotreksat), tabletki, sekcja 4.5 i 4.2; ulotka dla pacjenta, sekcja „(…) z jedzeniem, piciem i alkoholem” (w pobranej ulotce nagłówek brzmi „Metotreksat Accord z jedzeniem, piciem i alkoholem”), Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego — Methofill (metotreksat), tabletki, 4.5 i 4.2; ulotka dla pacjenta, sekcja „(…) z jedzeniem, piciem i alkoholem” (w pobranej ulotce nagłówek brzmi „Metotreksat Accord z jedzeniem, piciem i alkoholem”)

Dane w formie cytowalnej

Zbiór w wersji cytowalnej (zrzut z dnia deponowania, CC BY 4.0): doi.org/10.5281/zenodo.21532404

Zobacz monografię składnika: Kofeina

Kofeina — inne interakcje

Metotreksat — inne interakcje

OstrożnośćKwas foliowy przy metotreksacie zmniejsza działania niepożądane, nie znosząc skuteczności leku

Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Stosowanie skonsultuj z lekarzem lub farmaceutą.