Garcinia cambogia (HCA)
Jak działa
Kwas hydroksycytrynowy (HCA), pozyskiwany z owoców Garcinia cambogia, jest najbardziej znanym inhibitorem liazy ATP-cytrynianowej; sposób jego wiązania z ludzkim enzymem opisano metodami krystalograficznymi (PMID:28777081). Przesłanka enzymatyczna nie przełożyła się na wynik kliniczny: w 12-tygodniowym badaniu z podwójnie ślepą próbą, do którego losowo przydzielono 135 osób z nadwagą, dawka 1500 mg HCA na dobę nie przyniosła istotnej przewagi nad placebo — ani w zakresie masy ciała, ani masy tkanki tłuszczowej (PMID:9820262).
Przeciwwskazania
Choroba wątroby — nie stosować bez konsultacji z lekarzem prowadzącym. Opisano przypadki uszkodzenia wątroby po preparatach z garcinią, w tym o ciężkim przebiegu (NIH LiverTox, NBK548087; PMID:19058338).
Ciąża i karmienie piersią
Garcinia bywa przyjmowana w celu zmniejszenia masy ciała, a masa ciała w ciąży i w okresie karmienia piersią jest osobnym zagadnieniem, które rozstrzyga lekarz prowadzący, nie preparat. Amerykańska baza LactMed podaje przy tym, że nie ma danych ani o przenikaniu składników garcinii do mleka kobiecego, ani o bezpieczeństwie i skuteczności jej stosowania u matek karmiących i ich dzieci. Wobec braku takiego doświadczenia baza zaleca, by preparatów z garcinią i z kwasem hydroksycytrynowym raczej unikać, zwłaszcza podczas karmienia noworodka lub wcześniaka (LactMed, NBK501896).
Do tego dochodzi opisane w części o ostrzeżeniach ryzyko uszkodzenia wątroby po preparatach z garcinią — w części przypadków o ciężkim przebiegu. Badań nad przyjmowaniem garcinii przez kobiety w ciąży nie znaleziono. Preparatów z garcinią nie należy przyjmować w ciąży ani podczas karmienia piersią bez decyzji lekarza prowadzącego.
Ostrzeżenia i interakcje z lekami
Opisano przypadki ostrego uszkodzenia wątroby po preparatach z garcinią — zarówno wieloskładnikowych, jak i takich, których etykieta wymienia wyłącznie ten składnik. Objawy pojawiały się zwykle po 1–4 tygodniach stosowania: zmęczenie, nudności, żółtaczka, wzrost aktywności aminotransferaz. W części przypadków wystąpiły jednak znacznie później — po 3 do 12 miesięcy — więc dobra tolerancja przez pierwsze tygodnie nie wyklucza późniejszego uszkodzenia. Część przypadków miała przebieg ciężki, z ostrą niewydolnością wątroby prowadzącą do zgonu lub do konieczności pilnego przeszczepienia wątroby. Częstości nie ustalono; ocenia się ją jako rzadszą niż 1 na 10 000 osób. Żółtaczka, ciemny mocz lub utrzymujące się zmęczenie wymagają odstawienia preparatu i pilnego kontaktu z lekarzem. Zgłaszano także zwiększoną częstość dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego (PMID:21197150). Przed rozpoczęciem suplementacji należy skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą.
Źródła
PMID:28777081 PMID:9820262 PMID:19058338 PMID:21197150 NIH LiverTox: garcinia (NCBI Bookshelf NBK548087, Bethesda: NIDDK), odczyt 2026-09-10.
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/28777081/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/9820262/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21197150/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/19058338/
Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Stosowanie skonsultuj z lekarzem lub farmaceutą.