Dziurawiec a iwakaftor — czy można je łączyć?

✔ Interakcję zweryfikował merytorycznie mgr farm. Wojciech Kula • 2026-09-06.

Ostrożność — Dziurawiec a iwakaftor — mniejsza ilość leku we krwi i możliwa utrata skuteczności

Na czym polega

Iwakaftor jest lekiem stosowanym w mukowiscydozie u pacjentów z określonymi mutacjami genu CFTR; jest podawany sam albo w skojarzeniu z tezakaftorem i eleksakaftorem. Charakterystyka produktu leczniczego Kalydeco podaje, że iwakaftor jest substratem CYP3A4 i CYP3A5, czyli jest przez te enzymy rozkładany. Ekspozycja na lek, czyli łączna ilość leku docierająca do krwi, zmniejsza się w czasie stosowania induktorów CYP3A, co może prowadzić do utraty skuteczności. Dokument nie zaleca jednoczesnego stosowania z silnymi induktorami, wśród których wymienia ziele dziurawca. Dla ryfampicyny podaje zmierzony spadek ekspozycji o 89%; dla dziurawca pomiaru nie podaje. Ulotka dla pacjenta wymienia ziele dziurawca wśród leków, o których należy powiedzieć lekarzowi. Wiadomo, że iwakaftor wchodzi też w skład preparatów złożonych z tezakaftorem i eleksakaftorem. Dziurawiec wpływa tą samą drogą także na inne leki; część tych par ma osobne wpisy.

Dlaczego

Wiadomo, że hiperforyna z dziurawca pobudza receptor jądrowy PXR, czyli komórkowy czujnik substancji obcych. Pobudzony receptor zwiększa w wątrobie i w ścianie jelita ilość enzymu CYP3A4 oraz glikoproteiny P, czyli białka wypompowującego leki z komórek jelita z powrotem do jego światła. Takie zwiększenie ilości enzymu i białka transportującego nazywa się indukcją. Narasta ona przez kilkanaście dni od rozpoczęcia przyjmowania ziela, a po jego odstawieniu ustępuje stopniowo. Lek rozkładany tą drogą jest usuwany szybciej, więc jego stężenie we krwi spada. Charakterystyka podaje, że iwakaftor jest substratem CYP3A4 i CYP3A5, więc induktor tych enzymów obniża jego stężenie.

Co robić

Preparatów z dziurawcem nie łączyć z iwakaftorem bez konsultacji z lekarzem lub farmaceutą; charakterystyka nie zaleca tego połączenia. Osoba, która już przyjmuje oba, powinna omówić to z lekarzem przy najbliższej wizycie. Osoba przyjmująca preparat złożony z iwakaftorem, tezakaftorem i eleksakaftorem powinna zapytać lekarza lub farmaceutę, czy dotyczy jej to samo ostrzeżenie. Leku nie należy odstawiać samodzielnie ani zmieniać jego dawki. Po odstawieniu dziurawca jego wpływ na enzymy i transportery utrzymuje się do około dwóch tygodni, więc stężenie leku zmienia się także po zaprzestaniu przyjmowania ziela. O rozpoczęciu i o zakończeniu przyjmowania dziurawca należy poinformować lekarza prowadzącego.

Potwierdza dokument urzędowy

„Jednoczesne stosowanie iwakaftoru z ryfampicyną, silnym induktorem CYP3A, zmniejszało ekspozycję na iwakaftor (AUC) o 89% i zmniejszało ekspozycję na hydroksymetyloiwakaftor (M1) w mniejszym stopniu niż na iwakaftor. Nie zaleca się jednoczesnego stosowania iwakaftoru z silnymi induktorami CYP3A, takimi jak ryfampicyna, ryfabutyna, fenobarbital, karbamazepina, fenytoina i ziele dziurawca zwyczajnego (Hypericum perforatum) (patrz punkt 4.4).” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Kalydeco (iwakaftor), tabletki powlekane, sekcja 4.4 i 4.5; ulotka dla pacjenta „Lek Kalydeco a inne leki”, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Źródła

Charakterystyka Produktu Leczniczego — Kalydeco (iwakaftor), tabletki powlekane, 4.4 i 4.5; ulotka dla pacjenta „Lek Kalydeco a inne leki”

Dane w formie cytowalnej

Zbiór w wersji cytowalnej (zrzut z dnia deponowania, CC BY 4.0): doi.org/10.5281/zenodo.21532404

Zobacz monografię składnika: Dziurawiec (Hypericum perforatum)

Dziurawiec — inne interakcje

Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Stosowanie skonsultuj z lekarzem lub farmaceutą.