Fluoksetyna a dziurawiec — czy można je łączyć?

✔ Interakcję zweryfikował merytorycznie mgr farm. Wojciech Kula • 2026-08-29.

Wysokie ryzyko — Dziurawiec z fluoksetyną — ryzyko zespołu serotoninowego

Na czym polega

Dziurawiec hamuje wychwyt zwrotny serotoniny; tak samo działa fluoksetyna, lek z grupy SSRI. Jednoczesne stosowanie może prowadzić do nadmiaru serotoniny — w przeglądzie zgłoszeń i publikacji opisywano po takim połączeniu objawy zespołu serotoninowego. Fluoksetyna ma długi okres półtrwania, a jej czynny metabolit utrzymuje się w organizmie do kilkunastu dni, więc ryzyko nie znika natychmiast po odstawieniu leku.

Dlaczego

Fluoksetyna i dziurawiec podnoszą stężenie serotoniny w szczelinie synaptycznej, każde inną drogą, a mechanizmy te są niezależne, więc ich działanie się sumuje. Fluoksetyna blokuje transporter SERT. Po stronie dziurawca za hamowanie wychwytu zwrotnego odpowiada głównie hiperforyna, a nie hiperycyna: podnosi ona wewnątrzkomórkowe stężenie sodu i zmniejsza gradient sodowy, od którego zależy praca transportera. W badaniach kinetycznych obniża szybkość maksymalną wychwytu przy niewielkiej zmianie powinowactwa, co odpowiada hamowaniu głównie niekompetycyjnemu. Nasilenia efektu serotoninergicznego nie można przewidzieć na podstawie samej dawki.

Co robić

Nie łączyć bez decyzji lekarza. Charakterystyki produktów leczniczych fluoksetyny nakazują przy takim połączeniu ostrożność i częste kontrolowanie stanu klinicznego. Dziurawiec odstawić przed rozpoczęciem leczenia fluoksetyną i poinformować o nim lekarza. O odstępie po odstawieniu fluoksetyny decyduje lekarz — czynny metabolit leku utrzymuje się w organizmie do kilkunastu dni. Jeśli po przyjęciu obu wystąpi pobudzenie, drżenie mięśni, obfite pocenie, gorączka lub przyspieszone tętno, należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem.

Potwierdza dokument urzędowy

„Leki o działaniu serotoninergicznym (lit, buprenorfina, tramadol, tryptany, tryptofan, selegilina (IMAO-B), dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum)): Istnieją doniesienia o występowaniu zespołu serotoninowego o łagodnym nasileniu podczas stosowania selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) z lekami, które również mają działanie serotoninergiczne. Dlatego też, jednoczesne leczenie fluoksetyną i wymienionymi lekami należy przeprowadzać ostrożnie, dokładnie i często monitorując stan kliniczny pacjenta (patrz punkt 4.4).” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Fluoksetyna EGIS, kapsułki twarde (fluoksetyna), sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Źródła

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/12392581/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10454515/ · https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC1874438/
Henderson L i wsp. St John's wort (Hypericum perforatum): drug interactions and clinical outcomes. Br J Clin Pharmacol 2002;54(4):349-56 (PMID 12392581 / PMC1874438). Singer A, Wonnemann M, Müller WE. Hyperforin, a major antidepressant constituent of St. John's wort, inhibits serotonin uptake by elevating free intracellular Na+. J Pharmacol Exp Ther 1999;290(3):1363-8 (PMID 10454515). Charakterystyki Produktu Leczniczego fluoksetyny, punkt 4.5 — dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum) wymieniony wśród leków o działaniu serotoninergicznym, z nakazem prowadzenia leczenia skojarzonego ostrożnie i przy częstym monitorowaniu stanu klinicznego pacjenta; punkt 4.4 (ChPL Andepin) — jednoczesne stosowanie SSRI i produktów ziołowych z dziurawcem może nasilić działania serotoninergiczne, w tym zespół serotoninowy. European Union herbal monograph on Hypericum perforatum L., herba (EMA/HMPC, Final, rev. 1) — preparaty dziurawca mogą nasilać działanie serotoninergiczne w skojarzeniu z inhibitorami wychwytu zwrotnego serotoniny; zespół serotoninowy występuje bardzo rzadko. Żaden z tych dokumentów nie zakazuje tego połączenia — decyzja o niełączeniu jest oceną farmaceuty, nie cytatem z dokumentu.

Dane w formie cytowalnej

Zbiór w wersji cytowalnej (zrzut z dnia deponowania, CC BY 4.0): doi.org/10.5281/zenodo.21532404

Zobacz monografię składnika: Dziurawiec (Hypericum perforatum)

Dziurawiec — inne interakcje

Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Stosowanie skonsultuj z lekarzem lub farmaceutą.