Melatonina a beta-blokery — czy można je łączyć?
Informacja — Beta-blokery a wydzielanie melatoniny — istotny efekt wykazano dla metoprololu
Klasa leku: beta-blokery. Należą do niej m.in.: bisoprolol, metoprolol, nebiwolol, karwedilol.
Na czym polega
W dwóch badaniach u chorych z nadciśnieniem tętniczym porównano nocne wydalanie melatoniny w moczu podczas leczenia beta-blokerami. W pierwszej grupie (10 osób) podawano placebo, atenolol albo propranolol, w drugiej (13 osób) metoprolol. Po czterech tygodniach wydalanie melatoniny obniżyły wszystkie badane beta-blokery, ale różnica była istotna statystycznie wyłącznie dla metoprololu. Przy propranololu i atenololu spadek odnotowano, tylko nie osiągnął istotności — przy dziesięciu badanych brak istotności nie znaczy braku efektu. W grupie metoprololu odnotowano też więcej nocy z zaburzonym snem niż przy propranololu i atenololu, a ciężkie objawy ze strony układu nerwowego — koszmary senne — wystąpiły wyłącznie przy metoprololu, u 21 procent chorych, za każdym razem przy niskim stężeniu melatoniny. Melatonina ma w Polsce status podwójny: występuje zarówno jako produkt leczniczy, jak i jako składnik suplementów diety — a wśród preparatów leczniczych część wydawana jest wyłącznie z przepisu lekarza.
Dlaczego
Szyszynka wydziela melatoninę pod kontrolą noradrenaliny działającej przez receptory beta-adrenergiczne, a beta-blokery tę stymulację hamują. Cytowana praca pokazuje związek między spadkiem melatoniny a odsetkiem nocy z zaburzonym snem w grupie metoprololu; nie rozstrzyga, dlaczego istotny efekt wystąpił właśnie przy tym leku.
Co robić
Zaburzenia snu pojawiające się po włączeniu beta-blokera wymagają zgłoszenia lekarzowi prowadzącemu — dotyczy to zwłaszcza metoprololu, przy którym wykazano zarówno istotny spadek melatoniny, jak i koszmary senne. To lekarz rozstrzyga, czy zmienić porę przyjmowania leku, czy zastosować melatoninę, która ma własne wskazania i dawkowanie.
Źródła
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/3291558/
Brismar K, Hylander B, Eliasson K i wsp. Melatonin secretion related to side-effects of beta-blockers from the central nervous system. Acta Med Scand 1988;223(6):525-30 (PMID 3291558) — dwa badania u chorych z nadciśnieniem tętniczym, łącznie 23 osoby; stąd wszystkie dane o istotności efektu i o koszmarach sennych. Rejestr Produktów Leczniczych (URPL, odczyt 2026-07-26): melatonina występuje jako produkt leczniczy w kategoriach OTC i Rp.
Dane w formie cytowalnej
Zbiór w wersji cytowalnej (zrzut z dnia deponowania, CC BY 4.0): doi.org/10.5281/zenodo.21532404
Zobacz monografię składnika: Melatonina
Melatonina — inne interakcje
- Wysokie ryzykoFluwoksamina dramatycznie podnosi poziom melatoniny
- OstrożnośćAddytywna sedacja
- OstrożnośćAlkohol osłabia działanie melatoniny
- OstrożnośćKofeina opóźnia wyrzut melatoniny
- OstrożnośćMelatonina a wemurafenib — wyższe stężenie melatoniny we krwi
- OstrożnośćMelatonina a antykoncepcja z etynyloestradiolem — wyższe stężenie melatoniny
Beta-blokery — inne interakcje
Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Stosowanie skonsultuj z lekarzem lub farmaceutą.