Żelazo a lewotyroksyna — czy można je łączyć?

Żelazo wiąże się z lewotyroksyną, tworząc słabo rozpuszczalny kompleks, co zmniejsza jej wchłanianie. W badaniu Campbella (1992) 14 pacjentów z niedoczynnością tarczycy przyjmowało 300 mg siarczanu żelaza(II) równocześnie z lewotyroksyną przez 12 tygodni: średnie stężenie TSH wzrosło z 1,6 do 5,4 mU/l, a u dziewięciu osób nasiliły się objawy niedoczynności. Wskaźnik wolnej tyroksyny nie zmienił się przy tym istotnie, co pokazuje, że nasilenie interakcji bywa różne u różnych osób.

Po zmieszaniu żelaza z lewotyroksyną w warunkach in vitro powstaje słabo rozpuszczalny, purpurowy kompleks, co wskazuje na bezpośrednie wiązanie żelaza z tyroksyną; autorzy badania określają ten mechanizm jako prawdopodobny, nie ustalony ostatecznie. Cząsteczka związana w takim kompleksie nie wchłania się w jelicie czczym i krętym, gdzie wchłania się około połowy dawki doustnej. Przy wąskim indeksie terapeutycznym lewotyroksyny nawet częściowe ograniczenie wchłaniania może przełożyć się na wzrost stężenia TSH i nasilenie objawów niedoczynności tarczycy.

„Według doniesień literaturowych leki zawierające glin (leki zobojętniające, sukralfat) mogą osłabiać działanie lewotyroksyny, dlatego produkty zawierające lewotyroksynę należy stosować co najmniej 2 godziny przed podaniem leków zawierających glin. To samo dotyczy produktów leczniczych zawierających żelazo i sole wapnia.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Levothyroxine Accord, sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/1443969/
Campbell NR i wsp. Ferrous sulfate reduces thyroxine efficacy in patients with hypothyroidism. Ann Intern Med 1992;117(12):1010-3 (PMID 1443969) - 14 pacjentów, 300 mg siarczanu żelaza(II) równocześnie z tyroksyną przez 12 tygodni; TSH 1,6 ± 0,4 → 5,4 ± 2,8 mU/l (P < 0,01), wskaźnik wolnej tyroksyny bez istotnej zmiany, u 9 osób wzrost nasilenia objawów. | ChPL Levothyroxine Accord, sekcja 4.5 - https://rejestrymedyczne.ezdrowie.gov.pl/api/rpl/medicinal-products/40818/characteristic (produkty z żelazem i solami wapnia: zachować odstęp od lewotyroksyny). | 70 Years of Levothyroxine - rozdział przeglądowy, NCBI Bookshelf NBK585644 - wchłania się około 70-80% dawki doustnej, przy czym około połowa dawki w jelicie czczym i krętym.

Zbiór w wersji cytowalnej (zrzut z dnia deponowania, CC BY 4.0): doi.org/10.5281/zenodo.21532404