← Wszystkie interakcje
Jod: z czym nie łączyć? Interakcje z lekami i suplementami
📖 Ta strona zbiera wyłącznie interakcje. Mechanizm działania, dawkowanie i źródła dla substancji Jod znajdziesz w monografii podpisanej przez farmaceutę.
W skrócie: Jod w wysokich dawkach z litem — nasilone ryzyko niedoczynności tarczycy. U pacjentów przyjmujących lit nie stosować wysokich dawek jodu bez konsultacji i monitorowania funkcji tarczycy; decyzję podejmuje lekarz lub farmaceuta.
Jod wchodzi w udokumentowane interakcje z: lit (węglan litu), lewotyroksyna, selen. Poniżej 3 interakcji — mechanizm, zalecenie i źródło dla każdej.
Ważne: Materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny, nie zastępuje porady lekarza ani farmaceuty.
Suplementy diety nie są lekami i nie służą leczeniu. Przed łączeniem suplementów z lekami
skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą — nie modyfikuj terapii samodzielnie.
Ostrożność
Dowody: niski
jod (wysokie dawki) × lit (węglan litu)
Wysokie dawki jodu łącznie z węglanem litu mogą nasilać działanie wolotwórcze i ryzyko niedoczynności tarczycy, ponieważ oba czynniki upośledzają funkcję tarczycy.
Zalecenie: U pacjentów przyjmujących lit nie stosować wysokich dawek jodu bez konsultacji i monitorowania funkcji tarczycy; decyzję podejmuje lekarz lub farmaceuta.
Mechanizm i źródło
Mechanizm: Addytywne działanie antytyreotyczne: lit hamuje uwalnianie hormonów tarczycy, a nadmiar jodu wywołuje efekt Wolffa-Chaikoffa.
Źródło: Effect of lithium carbonate on the function of the thyroid gland: mechanism and clinical implications (J Physiol Pharmacol 2021) PMID 32633237; Lithium and endocrine dysfunction (Medicina 2022) PMID 35037871
Potwierdza dokument urzędowy: „Lit nasila hamujące czynność tarczycy działanie dużych dawek jodu.”
— Charakterystyka Produktu Leczniczego Lithium Carbonicum GSK, sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).
Ostrożność
Dowody: umiarkowany
lewotyroksyna × jod (wysokie dawki)
Efekt Wolffa-Chaikoffa: nadmiar jodu (>1000 µg/d) może przejściowo hamować syntezę hormonów tarczycy lub nasilać autoimmunizację u predysponowanych.
Zalecenie: Przy leczeniu lewotyroksyna unikaj suplementów jodu >200 µg/d bez konsultacji. Preparaty algowe mogą zawierać niekontrolowane ilości.
Mechanizm i źródło
Mechanizm: Efekt Wolffa-Chaikoffa: wysokie stężenia jodkowe hamują organifikację jodu w tarczycy.
Źródło: NIH ODS Iodine factsheet 2022; Leung AM, Braverman LE, Nat Rev Endocrinol 2014;10:136-142
Informacja
Dowody: niski
selen × Jod
Selenoproteiny (dejodynazy DIO1/DIO2) konwertują T4 do aktywnej T3; niedobór selenu blokuje tę konwersję.
Zalecenie: Pozytywna synergia — suplementacja obu przy niedoczynności tarczycy (Hashimoto).
Mechanizm i źródło
Mechanizm: DIO1/DIO2 to selenoenzymy katalizujące dejodynację tyroksyny w wątrobie i tkankach obwodowych.
Źródło: Drutel A, Archambeaud F, Caron P. Clin Endocrinol (Oxf) 2013;78(2):155-64 (PMID 23046013)