Moringa, liść i nasiona (Moringa oleifera)
Jak działa
Moringa (Moringa oleifera) to drzewo pochodzące z subkontynentu indyjskiego, uprawiane w klimacie tropikalnym i subtropikalnym. Liście, nasiona, kwiaty i korzenie moringi są w wielu krajach spożywane jako żywność i stosowane w medycynie tradycyjnej. W suplementach diety występuje najczęściej sproszkowany liść.
Ten opis dotyczy wyłącznie liści i nasion. Nie obejmuje strąków, oleju z nasion, korzenia ani wyciągów z liści. W unijnym katalogu nowej żywności liście, strąki i nasiona moringi uznano za żywność, która nie jest nowa, a olej z nasion za składnik, który w suplementach diety nie jest nową żywnością. Korzenia i wyciągów z liści wpis w katalogu nie obejmuje, więc ich status nie jest w nim określony.
Według bazy LiverTox żadne z przypisywanych moringi działań nie zostało przekonująco wykazane w badaniach klinicznych u ludzi. W unijnym rejestrze oświadczeń żywieniowych i zdrowotnych moringa nie ma żadnego dopuszczonego oświadczenia zdrowotnego.
Źródła w diecie i niedobór
Liście i nasiona moringi są w wielu krajach spożywane jako żywność. Baza LiverTox opisuje moringę jako uprawianą na szeroką skalę roślinę jadalną, bogatą w białko i witaminy.
Dawkowanie
W Unii Europejskiej nie określono zalecanej ani górnej dopuszczalnej dawki moringi w suplementach diety. Porcję dzienną podaje producent na etykiecie. Według bazy LiverTox preparaty moringi zawierają zwykle od 100 mg do 1 g w porcji, a dawki dobowe zalecane przez producentów wynoszą od 500 mg do 5 lub 6 g.
Przeciwwskazania
Moringi nie stosuje się przy nadwrażliwości na nią ani na którykolwiek składnik preparatu. Osoby, u których wystąpiło uszkodzenie wątroby w związku z przyjmowaniem moringi, nie powinny przyjmować jej ponownie. Ten opis nie obejmuje danych o stosowaniu preparatów u dzieci i młodzieży. Preparatów nie należy podawać dzieciom i młodzieży bez porady lekarza.
Ciąża i karmienie piersią
Według bazy LactMed nie opublikowano danych o przenikaniu składników moringi do mleka ani o ich stężeniach we krwi dzieci karmionych piersią. Ten opis nie obejmuje danych o stosowaniu moringi w ciąży. Według bazy LactMed moringa może pobudzać krzepnięcie krwi. LactMed zaznacza też, że skład suplementów diety często różni się od deklarowanego na etykiecie. Stosowanie preparatów w ciąży i w okresie karmienia piersią należy omówić z lekarzem lub farmaceutą.
Ostrzeżenia i interakcje z lekami
Amerykańska baza LiverTox, poświęcona polekowym uszkodzeniom wątroby, ocenia moringę jako możliwą rzadką przyczynę objawowego uszkodzenia wątroby (kategoria D). Opisano przypadek 60-letniej kobiety, u której miesiąc po rozpoczęciu przyjmowania kapsułek z moringą i ezetymibu wystąpiło zmęczenie, nudności i wyraźny wzrost aktywności enzymów wątrobowych bez żółtaczki. Po odstawieniu obu preparatów wyniki się poprawiły. Po ponownym rozpoczęciu przyjmowania samego preparatu z moringą, bez ezetymibu, objawy wróciły w ciągu miesiąca, a aktywność enzymów wzrosła bardziej niż za pierwszym razem. Po drugim odstawieniu wyniki wróciły do normy. Preparat zawierał według etykiety moringę i witaminę C. Jego składu nie zbadano. Zmęczenie, nudności, ciemny mocz albo zażółcenie skóry lub białek oczu w czasie przyjmowania preparatu wymagają jego odstawienia i pilnego kontaktu z lekarzem.
W latach 2015 i 2016 w Stanach Zjednoczonych zachorowało 35 osób zakażonych pałeczkami Salmonella Virchow, a 6 z nich trafiło do szpitala. Źródłem zakażenia był sproszkowany koktajl zastępujący posiłek, a szczep wywołujący zachorowania wyizolowano z ekologicznego proszku z liści moringi użytego do jego produkcji. Autorzy raportu wskazali na ryzyko związane z podobnymi produktami, których konsument nie gotuje przed spożyciem. Według przeglądu z 2021 r. w produktach z moringi wykazywano niepokojąco duże zawartości metali ciężkich, wielopierścieniowych węglowodorów aromatycznych i mykotoksyn, a badań oceniających ryzyko takich zanieczyszczeń jest mało.
Według bazy LiverTox małe, krótkie badania wyciągów z liści moringi sugerowały niewielkie obniżenie stężenia glukozy we krwi na czczo. Baza opisuje te wyniki dla wyciągów, nie dla sproszkowanego liścia. W otwartym badaniu bez grupy kontrolnej 8 osób z niedoczynnością tarczycy piło przez 45 dni wywar ze świeżych liści moringi, 5 g dwa razy dziennie. Stężenie TSH spadło, a stężenia T3 i T4 wzrosły. Osoby przyjmujące leki przeciwcukrzycowe albo leki stosowane w chorobach tarczycy powinny omówić stosowanie moringi z lekarzem. Opisano przypadek 63-letniej kobiety, u której po 5 miesiącach przyjmowania wyciągu z liści moringi wystąpił obustronny zator tętnic płucnych bez innej uchwytnej przyczyny. Na tej podstawie baza LactMed wskazuje, że moringa może pobudzać krzepnięcie krwi. Osoby z dużym ryzykiem zakrzepów powinny zachować ostrożność i omówić stosowanie moringi z lekarzem.
Ten opis nie obejmuje badań interakcji moringi z lekami. Osoby przyjmujące leki na stałe powinny omówić stosowanie preparatu z lekarzem lub farmaceutą. Część suplementów łączy moringę z innymi składnikami. Ostrzeżenia dotyczące tych składników opisują ich własne monografie. W razie działań niepożądanych należy skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą. Suplement diety nie jest lekiem i nie zastępuje ani leczenia zaleconego przez lekarza, ani zróżnicowanej diety.
Toksyczność u psów i kotów
Ten opis nie obejmuje badań toksyczności moringi na zwierzętach.
To nie jest porada weterynaryjna. Jeżeli zwierzę połknęło tę substancję, skontaktuj się niezwłocznie z lekarzem weterynarii.
Źródła
LiverTox: Clinical and Research Information on Drug-Induced Liver Injury. National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases, Bethesda (MD). Rozdział „Moringa”, NBK605172, piśmiennictwo zaktualizowane 15 lipca 2024 r. Katalog nowej żywności Unii Europejskiej, wpis POL-NF-00519 „Moringa oleifera Lam.”, statusy NOT_NOVEL_IN_FOOD (liście, owoce, nasiona) oraz NOT_NOVEL_IN_FOOD_SUPPLEMENTS (olej z nasion). Gambino-Shirley KJ, Tesfai A, Schwensohn CA, Burnett C i wsp. Multistate Outbreak of Salmonella Virchow Infections Linked to a Powdered Meal Replacement Product-United States, 2015-2016. Clinical Infectious Diseases 2018, tom 67, nr 6, s. 890–896, doi:10.1093/cid/ciy195, PMID 29522200. Drugs and Lactation Database (LactMed), rozdział „Moringa”, NBK501899, rewizja z 15 lipca 2026 r. National Institute of Child Health and Human Development, Bethesda (MD), PMID 30000959. Alam MA, Quamri MA, Haider N. Efficacy and safety of Barg-e-Sahajna (Moringa oleifera Lam.) in primary hypothyroidism. Drug Metabolism and Personalized Therapy 2021, tom 37, nr 1, s. 21–26, doi:10.1515/dmpt-2021-0136, PMID 34449175. Ebhohon E, Miller D. Moringa Oleifera leaf extract induced pulmonary embolism - a case report. International Journal of Emergency Medicine 2022, tom 15, nr 1, 16, doi:10.1186/s12245-022-00419-3, PMID 35413819. Grosshagauer S, Pirkwieser P, Kraemer K, Somoza V. The Future of Moringa Foods: A Food Chemistry Perspective. Frontiers in Nutrition 2021, tom 8, 751076, doi:10.3389/fnut.2021.751076, PMID 34796194.
https://doi.org/10.1093/cid/ciy195 · https://doi.org/10.1515/dmpt-2021-0136 · https://doi.org/10.1186/s12245-022-00419-3 · https://doi.org/10.3389/fnut.2021.751076 · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/29522200/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30000959/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34449175/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/35413819/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34796194/
Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Stosowanie skonsultuj z lekarzem lub farmaceutą.