Lewotyroksyna a selen — czy można je łączyć?
Informacja — Selen uczestniczy w przemianie hormonów tarczycy do postaci czynnej
Na czym polega
Dejodynazy jodotyroninowe, które przekształcają tyroksynę w czynną trijodotyroninę, zawierają w centrum aktywnym selen w postaci selenocysteiny. Selen jest zatem potrzebny do pracy tych enzymów, a przegląd piśmiennictwa o selenie i tarczycy podaje, że tarczyca zawiera go więcej niż jakakolwiek inna tkanka i że niedobór selenu nasila objawy autoimmunologicznej choroby tarczycy oraz endemicznego kretynizmu z obrzękiem śluzowatym. Dejodynazy działają na hormon już obecny w tkankach, a nie na lek w przewodzie pokarmowym. Wyniki opisane w tym przeglądzie wskazują na możliwą skuteczność selenu w obniżaniu miana przeciwciał przeciw peroksydazie tarczycowej, przy czym autorzy zaznaczają, że pozostaje sporne, którym chorym takie postępowanie przynosi korzyść. Charakterystyka produktu leczniczego Euthyrox N wymienia wśród substancji zaburzających wchłanianie lewotyroksyny preparaty żelaza, soli wapnia i glinu oraz produkty zawierające soję. Selenu wśród nich nie wymienia, co oznacza brak takiego zapisu w dokumencie, a nie dowód, że selen pozostaje bez wpływu.
Dlaczego
Selen, wbudowany jako selenocysteina w centrum aktywne dejodynaz, warunkuje ich aktywność katalityczną, od której zależy powstawanie trijodotyroniny z tyroksyny.
Co robić
O zasadności suplementacji selenu i o jej dawce rozstrzyga lekarz prowadzący na podstawie wyników badań. Samo przyjmowanie lewotyroksyny nie jest wskazaniem do rozpoczęcia takiej suplementacji. Przewlekłe wysokie dawki grożą selenozą, czyli przewlekłym zatruciem selenem, dlatego dawki nie dobiera się samodzielnie. Jeśli preparat selenu zawiera dodatkowo wapń, żelazo lub glin, zachowaj odstęp od lewotyroksyny. Charakterystyka zaleca przyjmowanie lewotyroksyny co najmniej 2 godziny przed takimi preparatami.
Potwierdza dokument urzędowy
„Według doniesień literaturowych leki zawierające glin (leki zobojętniające, sukralfat) mogą osłabiać działanie lewotyroksyny, dlatego produkty lecznicze zawierające lewotyroksynę należy stosować co najmniej 2 godziny przed podaniem leków zawierających glin. To samo dotyczy produktów leczniczych zawierających żelazo i sole wapnia.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Euthyrox N (lewotyroksyna sodowa), tabletki, sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).
Źródła
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/20810577/
Duntas LH, J Clin Endocrinol Metab 2010;95(12):5180-5188 (PMID 20810577); Charakterystyka Produktu Leczniczego Euthyrox N, punkt 4.5
Dane w formie cytowalnej
Zbiór w wersji cytowalnej (zrzut z dnia deponowania, CC BY 4.0): doi.org/10.5281/zenodo.21532404
Zobacz monografię składnika: Selen
Lewotyroksyna — inne interakcje
- Wysokie ryzykoWapń zmniejsza wchłanianie lewotyroksyny
- Wysokie ryzykoŻelazo blokuje wchłanianie lewotyroksyny
- OstrożnośćKwas alfa-liponowy a lewotyroksyna — możliwe hamowanie przemiany T4 w T3
- OstrożnośćMagnez zmniejsza wchłanianie lewotyroksyny
- OstrożnośćSoja zmniejsza wchłanianie lewotyroksyny
- OstrożnośćAshwagandha a lewotyroksyna — możliwy wzrost tyroksyny, dane bardzo ograniczone
Selen — inne interakcje
- Wysokie ryzykoSelen a eltrombopag — zalecany odstęp między suplementem a lekiem
- OstrożnośćSelen a baloksawir — słabsze wchłanianie leku przeciwwirusowego
- InformacjaSelen i jod można przyjmować razem, ale nadmiar jodu bywa równie szkodliwy jak niedobór
- InformacjaSelen i witamina E — nie przekraczać dawek pokrywających zapotrzebowanie
Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Stosowanie skonsultuj z lekarzem lub farmaceutą.