Selen a witamina E — czy można je łączyć?
Informacja — Selen i witamina E — nie przekraczać dawek pokrywających zapotrzebowanie
Na czym polega
Selen jest kofaktorem peroksydazy glutationowej, która redukuje nadtlenki; witamina E przerywa łańcuchowe utlenianie lipidów w błonach. Mechanizmy są odrębne. Do badania SELECT włączono 35 533 mężczyzn, a analizą pierwotną objęto 34 887 w czterech ramionach: selen 200 µg na dobę, witamina E 400 IU na dobę, oba składniki albo placebo. W grupie samej witaminy E ryzyko raka prostaty było o 17 procent wyższe niż w grupie placebo (HR 1,17; 99% CI 1,004–1,36), co w liczbach bezwzględnych daje 1,6 dodatkowego przypadku na 1000 osobolat. W grupie przyjmującej oba składniki różnica nie była istotna statystycznie (HR 1,05; 99% CI 0,89–1,22).
Dlaczego
Selen wbudowany w peroksydazę glutationową usuwa nadtlenki, witamina E przerywa łańcuchową peroksydację lipidów. Rodnik tokoferoksylowy regeneruje głównie askorbinian, nie peroksydaza glutationowa; bezpośredniego wzajemnego oszczędzania obu substancji u ludzi nie wykazano.
Co robić
Nie przekraczaj dawek pokrywających zapotrzebowanie — tak brzmi wniosek autorów analizy według wyjściowego stanu selenu. Pokazała ona, że kierunek szkody zależy od tego stanu: u mężczyzn z wyższym poziomem selenu jego suplementacja zwiększała ryzyko raka prostaty o wysokim stopniu złośliwości, a u mężczyzn z niższym poziomem selenu ryzyko zwiększała sama witamina E. Ostrzeżenie dotyczy mężczyzn ogółem, nie tylko obciążonych ryzykiem — uczestnicy SELECT byli zdrowi w chwili włączenia do badania. Suplementację obu składników w dawkach powyżej zapotrzebowania uzgadnia się z lekarzem.
Źródła
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21990298/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24563519/
Klein EA i wsp. Vitamin E and the risk of prostate cancer (SELECT). JAMA 2011;306(14):1549-1556 (PMID 21990298); Kristal AR i wsp. Baseline selenium status and effects of selenium and vitamin E supplementation on prostate cancer risk. J Natl Cancer Inst 2014;106(3):djt456 (PMID 24563519); NIH ODS Selenium/Vitamin E
Dane w formie cytowalnej
Zbiór w wersji cytowalnej (zrzut z dnia deponowania, CC BY 4.0): doi.org/10.5281/zenodo.21532404
Zobacz monografię składnika: Selen · Witamina E
Selen — inne interakcje
- Wysokie ryzykoSelen a eltrombopag — zalecany odstęp między suplementem a lekiem
- OstrożnośćSelen a baloksawir — słabsze wchłanianie leku przeciwwirusowego
- InformacjaSelen i jod można przyjmować razem, ale nadmiar jodu bywa równie szkodliwy jak niedobór
- InformacjaSelen uczestniczy w przemianie hormonów tarczycy do postaci czynnej
Witamina E — inne interakcje
- Wysokie ryzykoWitamina E może nasilać działanie warfaryny i acenokumarolu
- OstrożnośćWitamina E z kwasem acetylosalicylowym — zwiększone ryzyko krwawień
- OstrożnośćWitamina E a chemioterapia — onkolodzy odradzają suplementy antyoksydacyjne w trakcie leczenia
- OstrożnośćWitamina E a ibrutynib — większe ryzyko krwawień
- OstrożnośćŻelazo a witamina E — wzajemne osłabienie działania
- OstrożnośćWitamina E a orlistat — słabsze wchłanianie witaminy
Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Stosowanie skonsultuj z lekarzem lub farmaceutą.