Żelazo a alkohol — czy można je łączyć?

Interakcję zweryfikował merytorycznie mgr farm. Wojciech Kula, PWZF 11026068 • .

OstrożnośćŻelazo a alkohol — czerwone wino zmniejsza wchłanianie, przewlekłe picie sprzyja gromadzeniu żelaza w wątrobie

Co robić

Preparatu żelaza nie przyjmuj razem z czerwonym winem, kawą ani herbatą — odstęp co najmniej dwóch godzin. Jeżeli pijesz alkohol regularnie, nie zaczynaj suplementu żelaza bez oznaczenia ferrytyny i konsultacji z lekarzem: niedobór trzeba potwierdzić, ponieważ u osób pijących nadmiar żelaza nie jest rzadki. Osoby z chorobą wątroby lub hemochromatozą nie przyjmują żelaza bez wskazań lekarskich. O piciu alkoholu podczas leczenia niedokrwistości lekiem na receptę porozmawiaj z lekarzem prowadzącym.

Mechanizm

Interakcja ma dwa oblicza. Doraźnie polifenole z czerwonego wina, podobnie jak z kawy i herbaty, wiążą żelazo w przewodzie pokarmowym i istotnie zmniejszają jego wchłanianie — Charakterystyka Produktu Leczniczego Tardyferon nakazuje dwugodzinny odstęp. Przewlekle jest odwrotnie: u osób pijących regularnie zapasy żelaza bywają podwyższone. W kohorcie Framingham u 634 osób w wieku 67–93 lat spożycie alkoholu wiązało się dodatnio ze stężeniem ferrytyny, tak samo jak żelazo z suplementów i żelazo hemowe. U 101 osób uzależnionych od alkoholu ferrytyna i rozpuszczalny receptor transferyny były wyższe niż u 115 pijących towarzysko, a przeładowanie żelazem stwierdzono u 9%.

Żelazo i etanol działają na wątrobę synergistycznie: oba nasilają peroksydację lipidów i pobudzają syntezę kolagenu w komórkach wątroby, co tłumaczy wcześniejsze włóknienie i marskość u osób z nadmiarem żelaza, które piją dużo. Dlatego suplement żelaza przyjmowany bez stwierdzonego niedoboru przez osobę pijącą regularnie może dokładać żelaza osobie, która ma go już za dużo. Zmniejszenie wchłaniania przez polifenole wina dotyczy pojedynczej dawki i nie chroni przed tym długofalowym skutkiem.

Dokument

„Kwasy fitynowe (pełnoziarniste produkty zbożowe), polifenole (herbata, kawa, czerwone wino), wapń (mleko, produkty mleczne) i niektóre białka (jaja) istotnie zmniejszają wchłanianie żelaza. Należy zachować co najmniej 2-godzinny odstęp między przyjmowaniem soli żelaza i tych produktów.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Tardyferon, sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).

Źródła

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/9537620/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/21091174/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/3279862/
ChPL Tardyferon (RPL 6570), pkt 4.5 — polifenole (herbata, kawa, czerwone wino) istotnie zmniejszają wchłanianie żelaza, odstęp co najmniej 2 h; Fleming DJ i wsp. Am J Clin Nutr 1998 (PMID 9537620) — Framingham, 634 osoby, alkohol dodatnio związany z ferrytyną; Lieb M i wsp. Am J Drug Alcohol Abuse 2011 (PMID 21091174) — 101 uzależnionych vs 115 pijących towarzysko, przeładowanie żelazem u 9%; Irving MG i wsp. Alcohol Clin Exp Res 1988 (PMID 3279862) — przegląd: synergizm żelaza i etanolu w peroksydacji lipidów i włóknieniu.

Cytowanie

Zbiór w wersji cytowalnej (zrzut z dnia deponowania, CC BY 4.0): doi.org/10.5281/zenodo.21532404

Zobacz monografię składnika: Żelazo

Żelazo — inne interakcje

Alkohol — inne interakcje

Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Stosowanie skonsultuj z lekarzem lub farmaceutą.