HMB (beta-hydroksy-beta-metylomaślan)
Zobacz preparaty z tym składnikiem
Wzór sumaryczny: C5H10O3 · PubChem CID 69362
Jak działa
HMB (beta-hydroksy-beta-metylomaślan) jest metabolitem leucyny — aminokwasu rozgałęzionego. Około 5% ustrojowej leucyny ulega przemianie do HMB, który w wątrobie zostaje przekształcony w prekursor cholesterolu. Opisywane mechanizmy działania obejmują wpływ na proteolizę i syntezę białek mięśniowych. Uzyskanie z diety ilości odpowiadających dawkom stosowanym w badaniach nie jest wykonalne w praktyce: powstanie 3 g HMB wymagałoby przemiany około 60 g leucyny, czyli spożycia ponad 600 g białka pełnowartościowego na dobę. Należy zaznaczyć, że dla HMB nie ma w Unii Europejskiej autoryzowanych oświadczeń zdrowotnych, dlatego nie można mu przypisywać potwierdzonego działania na masę czy siłę mięśni.
Dawkowanie
W piśmiennictwie opisano podaż 38 mg na kilogram masy ciała na dobę — u osoby ważącej około 80 kg blisko 3 g — rozdzieloną na kilka dawek (PMID 11128860). Dostępne są dwie postacie: sól wapniowa (HMB-Ca) oraz wolny kwas (HMB-FA). Danych porównujących obie postacie jest zbyt mało, by uznać którąkolwiek za lepszą. Sól wapniowa zawiera około 13% wapnia, co przy dawce 3 g HMB na dobę oznacza dodatkową podaż blisko 400 mg tego pierwiastka; u osób kontrolujących spożycie wapnia rozważa się postać wolnego kwasu.
Przeciwwskazania
Nadwrażliwość na składnik preparatu. Ciąża i okres karmienia piersią oraz wiek rozwojowy — brak danych o bezpieczeństwie. Postać wapniowa dostarcza dodatkowej ilości tego pierwiastka, co wymaga uwzględnienia przy hiperkalcemii, kamicy wapniowej oraz równoczesnym przyjmowaniu preparatów wapnia.
Ostrzeżenia i interakcje z lekami
W trwającym 8 tygodni badaniu z udziałem 37 nietrenujących mężczyzn dawki do 76 mg na kilogram masy ciała na dobę nie wpłynęły niekorzystnie na aktywność enzymów wątrobowych, profil lipidowy, czynność nerek ani parametry układu odpornościowego (PMID 11128860). Podsumowanie danych z dziewięciu badań trwających od 3 do 8 tygodni, w których stosowano 3 g HMB na dobę, również nie wykazało działań niepożądanych (PMID 10917905). Dostępne dane obejmują zatem stosowanie krótkotrwałe; dla okresu dłuższego profilu bezpieczeństwa nie ustalono. Nie badano bezpieczeństwa stosowania u młodzieży. Kobiety w ciąży i karmiące piersią — brak danych. Osoby przyjmujące leki na stałe oraz osoby z chorobami wątroby lub nerek powinny skonsultować stosowanie z lekarzem lub farmaceutą. Postać wapniowa ma znaczenie także przy lekach, których wchłanianie wapń obniża — należą do nich lewotyroksyna, tetracykliny, fluorochinolony, bisfosfoniany, doustne preparaty żelaza oraz inhibitory integrazy HIV. Przy jednoczesnym stosowaniu zaleca się zachowanie odstępu między preparatem HMB a lekiem, zgodnie z informacją dołączoną do tego leku: dla lewotyroksyny odstęp wynosi co najmniej 4 godziny, a bisfosfoniany przyjmuje się wyłącznie na czczo, 30–60 minut przed pierwszym posiłkiem, napojem i innym lekiem przyjętym w danym dniu. O zasadności suplementacji i o porze przyjmowania rozstrzyga lekarz lub farmaceuta.
Źródła
23374455 11128860 10917905 20607321
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11128860/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/10917905/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/23374455/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/20607321/
Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Stosowanie skonsultuj z lekarzem lub farmaceutą.