Czerwone drożdże ryżowe a statyny — czy można je łączyć?
Wysokie ryzyko — Czerwone drożdże ryżowe zawierają monakolinę K tożsamą z lowastatyną
Klasa leku: statyny. Należą do niej m.in.: atorwastatyna, rozuwastatyna, simwastatyna, prawastatyna, lowastatyna.
Na czym polega
Monakolina K w postaci laktonowej jest tożsama z lowastatyną, substancją czynną leków dopuszczonych w Unii Europejskiej do leczenia hipercholesterolemii — tak stwierdza opinia Europejskiego Urzędu do spraw Bezpieczeństwa Żywności z 2018 roku. Urząd nie zdołał wskazać poziomu spożycia monakolin, który nie budzi obaw o zdrowie. Spożycie 10 mg monakoliny K na dobę uznano za istotny problem bezpieczeństwa, a pojedyncze ciężkie działania niepożądane odnotowano już przy 3 mg na dobę. Opisano ciężkie następstwa dotyczące mięśni szkieletowych, w tym rabdomiolizę, oraz wątroby; w zgłoszonych przypadkach preparaty zawierały także inne składniki. Ponieważ substancja jest ta sama, przyjmowanie czerwonych drożdży ryżowych w czasie leczenia statyną oznacza przyjmowanie dwóch źródeł tego samego leku — to wniosek z tożsamości chemicznej, a nie ustalenie cytowanej opinii.
Dlaczego
Monakolina K z czerwonych drożdży ryżowych jest strukturalnie i farmakologicznie tożsama z lowastatyną (inhibitor reduktazy HMG-CoA). Jednoczesne stosowanie ze statyną na receptę oznacza addytywne hamowanie reduktazy HMG-CoA, co zwiększa ryzyko miopatii i rabdomiolizy.
Co robić
Nie łączyć czerwonych drożdży ryżowych ze statynami przepisanymi przez lekarza. O przyjmowaniu tego suplementu poinformować lekarza prowadzącego leczenie hipercholesterolemii. Ból mięśni, ich osłabienie lub ciemne zabarwienie moczu wymagają pilnego kontaktu z lekarzem.
Źródła
https://doi.org/10.2903/j.efsa.2018.5368
Rozporządzenie Komisji (UE) 2022/860 zmieniające załącznik III do rozporządzenia (WE) nr 1925/2006 w odniesieniu do monakolin ze sfermentowanego czerwonego ryżu: „monakolina K w postaci laktonu jest identyczna z lowastatyną, substancją czynną w szeregu produktów leczniczych dopuszczonych w leczeniu hipercholesterolemii w UE". Załącznik wymaga umieszczenia na etykiecie ostrzeżenia „Nie należy spożywać, jeśli zażywasz leki obniżające poziom cholesterolu" oraz „Nie należy spożywać, jeśli już spożywasz inne produkty zawierające sfermentowany czerwony ryż", a także ostrzeżenia, aby nie spożywać dziennej ilości równej lub wyższej niż 3 mg monakolin. Motyw 9 aktu odnotowuje pojedyncze przypadki poważnych działań niepożądanych — rabdomiolizy, zapalenia wątroby i chorób skóry wymagających hospitalizacji — przy spożyciu wynoszącym zaledwie 3 mg na dobę. National Center for Complementary and Integrative Health (NIH), monografia „Red Yeast Rice": przegląd 28 marek z 2017 r. wykazał, że w 26 zawierających monakolinę K jej ilość różniła się ponad 60-krotnie (0,09–5,48 mg na 1200 mg produktu), a wielkość ta nie jest podawana na etykietach. Opinia EFSA 2018 (DOI 10.2903/j.efsa.2018.5368) — odesłanie; dokumentu nie otwierano, wydawca oddaje HTTP 403.
Dane w formie cytowalnej
Zbiór w wersji cytowalnej (zrzut z dnia deponowania, CC BY 4.0): doi.org/10.5281/zenodo.21532404
Czerwone drożdże ryżowe — inne interakcje
- Wysokie ryzykoItrakonazol i ketokonazol zwiększają stężenie monakoliny K — ryzyko uszkodzenia mięśni
- Wysokie ryzykoErytromycyna i klarytromycyna z czerwonym ryżem drożdżowym — stężenie monakoliny K rośnie, mięśnie płacą
- Wysokie ryzykoCyklosporyna z czerwonym ryżem drożdżowym — połączenie, które przy statynie jest przeciwwskazane
- OstrożnośćCzerwony ryż drożdżowy z niacyną w dużych porcjach — ryzyko uszkodzenia mięśni
- OstrożnośćCzerwony ryż drożdżowy z fibratem — dwa preparaty na lipidy, oba potrafią uszkodzić mięśnie
- OstrożnośćAmiodaron albo werapamil z czerwonym ryżem drożdżowym — ryzyko uszkodzenia mięśni rośnie
Statyny — inne interakcje
- OstrożnośćNiacyna w połączeniu ze statynami — ryzyko miopatii
- OstrożnośćBerberyna może nasilać działanie statyn przez CYP3A4
- OstrożnośćBergamotka ze statynami — wymaga konsultacji
- OstrożnośćResweratrol może nasilać działanie statyn przez inhibicję CYP3A4
- OstrożnośćSchisandra może nasilać działanie statyn metabolizowanych przez CYP3A4
- InformacjaStatyny obniżają CoQ10 — dowody na suplementację są sprzeczne
Treść ma charakter informacyjny i nie stanowi porady medycznej. Stosowanie skonsultuj z lekarzem lub farmaceutą.