Witamina E a statyny — czy można je łączyć?

Badanie HATS objęło chorych z chorobą wieńcową i niskim stężeniem HDL, przydzielonych losowo do czterech sposobów leczenia: simwastatyny z niacyną, samych antyoksydantów, obu terapii łącznie albo placebo. Skład zestawu podaje analiza lipoprotein z tego badania: witaminy E i C, beta-karoten oraz selen. W tej analizie, po dwunastu miesiącach u 153 osób, wzrost stężenia HDL był niższy przy dołączeniu antyoksydantów niż bez nich (25 wobec 18 procent), a dla frakcji HDL2 różnica była skrajna — 42 procent wobec zera. Publikacja główna, po trzech latach u 160 osób, odnotowuje częstość zdarzeń sercowo-naczyniowych: 3 procent przy samej simwastatynie z niacyną wobec 14 procent po dodaniu antyoksydantów, przy 24 procentach w grupie placebo i 21 procentach przy samych antyoksydantach. Obie prace opisują tę samą randomizację, więc nie są dwoma niezależnymi potwierdzeniami. Żaden z abstraktów nie podaje dla tego zestawienia wyniku porównania statystycznego ani dawek zestawu, a badano go w całości — udziału samej witaminy E nie da się wyodrębnić.

Mechanizmu nie podano w żadnym z abstraktów. Analiza lipoprotein wiąże osłabienie efektu z wybiórczym wpływem na cząstki Lp(A-I): przy samej simwastatynie z niacyną apolipoproteina A-I w tych cząstkach wzrosła o 64 procent, a po dołączeniu antyoksydantów tego wzrostu nie było. Autorzy nazywają tę interakcję nieoczekiwaną i nie opisują mechanizmu, przez który zachodzi.

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11757504/ · https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/11498460/
Brown BG, Zhao XQ, Chait A i wsp. Simvastatin and niacin, antioxidant vitamins, or the combination for the prevention of coronary disease. N Engl J Med 2001;345(22):1583-92 (PMID 11757504) — badanie HATS, 160 chorych, 3 lata; stąd dane kliniczne. Cheung MC, Zhao XQ, Chait A i wsp. Antioxidant supplements block the response of HDL to simvastatin-niacin therapy in patients with coronary artery disease and low HDL. Arterioscler Thromb Vasc Biol 2001;21(8):1320-6 (PMID 11498460) — analiza lipoprotein z tego samego badania, 153 osoby, 12 miesięcy; stąd skład zestawu, liczby dla HDL i HDL2 oraz obserwacja o Lp(A-I). Ten sam wynik opisuje osobny wpis o witaminie C przy tej terapii.

Zbiór w wersji cytowalnej (zrzut z dnia deponowania, CC BY 4.0): doi.org/10.5281/zenodo.21532404