Witamina B6: z czym nie łączyć? Interakcje z lekami i suplementami
📖 Ta strona zbiera wyłącznie interakcje. Mechanizm działania, dawkowanie i źródła dla substancji Witamina B6 znajdziesz w monografii podpisanej przez farmaceutę.
W skrócie: Witamina B6 a kapecytabina z cisplatyną — możliwe osłabienie działania cisplatyny. W trakcie chemioterapii kapecytabiną z cisplatyną nie przyjmuj witaminy B6 ani preparatów ją zawierających bez wiedzy onkologa prowadzącego. 🔴 Dotyczy to zwłaszcza popularnych preparatów „magnez z witaminą B6” — po cisplatynie sięga się po magnez z powodu jego niedoborów, a witamina B6 wchodzi w skład większości takich preparatów. Sprawdź skład na opakowaniu i pokaż je lekarzowi. Dolegliwości dłoni i stóp w trakcie leczenia zgłoś lekarzowi zamiast sięgać po suplement; charakterystyka Xelody podaje w tym miejscu, że pewne dowody skuteczności ma w tym wskazaniu dekspantenol, a decyzja o nim należy do lekarza prowadzącego. Jeśli już przyjmujesz preparat z witaminą B6, powiedz o tym przed kolejnym cyklem.
Witamina B6 wchodzi w udokumentowane interakcje z: kapecytabina z cisplatyną, L-DOPA, izoniazyd (INH), penicylamina, 5-HTP, L-tryptofan, magnez. Poniżej 7 interakcji — mechanizm, zalecenie i źródło dla każdej.
Zestawienie: 7 udokumentowanych interakcji
W tym 1 wysokiego ryzyka, 3 wymagających ostrożności. Każdą pozycję rozwija karta niżej — z mechanizmem, postępowaniem i źródłem.
W trakcie chemioterapii kapecytabiną z cisplatyną nie przyjmuj witaminy B6 ani preparatów ją zawierających bez wiedzy onkologa prowadzącego. 🔴 Dotyczy to zwłaszcza popularnych preparatów „magnez z witaminą B6” — po cisplatynie sięga się po magnez z powodu jego niedoborów, a witamina B6 wchodzi w skład większości takich preparatów. Sprawdź skład na opakowaniu i pokaż je lekarzowi. Dolegliwości dłoni i stóp w trakcie leczenia zgłoś lekarzowi zamiast sięgać po suplement; charakterystyka Xelody podaje w tym miejscu, że pewne dowody skuteczności ma w tym wskazaniu dekspantenol, a decyzja o nim należy do lekarza prowadzącego. Jeśli już przyjmujesz preparat z witaminą B6, powiedz o tym przed kolejnym cyklem.
Pirydoksynę stosuje się przy izoniazydzie profilaktycznie. Charakterystyka Produktu Leczniczego (URPL): 10 mg na dobę, a jeśli wystąpi zapalenie nerwu — zwiększenie do 50 mg na dobę. Wytyczne ATS/CDC/IDSA (2016): 25–50 mg na dobę u osób z czynnikami ryzyka neuropatii (ciąża, karmienie piersią, zakażenie HIV, cukrzyca, uzależnienie od alkoholu, niedożywienie, przewlekła niewydolność nerek, podeszły wiek), a przy rozpoznanej już neuropatii 100 mg na dobę. Światowa Organizacja Zdrowia zaleca 0,5–1 mg/kg na dobę u dzieci z ciężkim niedożywieniem, dzieci zakażonych HIV i ciężarnych nastolatek, a przy utrzymujących się objawach neuropatii 2–5 mg/kg na dobę. Dawkę ustala lekarz prowadzący leczenie przeciwgruźlicze. Nie odstawiaj pirydoksyny i nie zmieniaj dawki bez konsultacji z lekarzem lub farmaceutą.
Jeśli przyjmujesz lewodopę w preparacie złożonym z karbidopą albo benserazydem — a takie są wszystkie zarejestrowane preparaty doustne, dojelitowe i infuzyjne — nie musisz ograniczać witaminy B6 z suplementu ani z diety. Charakterystyka produktu leczniczego Nakom stwierdza to wprost: „Nakom można stosować u pacjentów z chorobą i zespołem Parkinsona, przyjmujących preparaty witaminowe zawierające chlorowodorek pirydoksyny (witamina B6)". Nie zmieniaj dawki leku ani nie odstawiaj suplementu na własną rękę — o każdej zmianie w terapii rozstrzyga neurolog prowadzący. Jeśli zauważysz nasilenie sztywności lub spowolnienia ruchowego po rozpoczęciu przyjmowania nowego preparatu, zgłoś to lekarzowi.
Przy terapii penicylaminą (reumatoidalne zapalenie stawów, choroba Wilsona) stosuje się uzupełnianie witaminy B6, a jej dawkę ustala lekarz prowadzący. Bywa ona wyższa niż górny tolerowany poziom spożycia dla osób zdrowych, wynoszący 12 mg na dobę (EFSA, 2023), dlatego nie należy dobierać jej samodzielnie.
Witamina B6 jest kofaktorem tej przemiany, dlatego preparaty z 5-HTP zwykle ją zawierają. Górny tolerowany poziom spożycia witaminy B6 wynosi 12 mg na dobę dla osób dorosłych (EFSA, 2023) — efektem krytycznym przy ustalaniu tego progu była neuropatia obwodowa, opisywana przy długotrwałym przyjmowaniu dawek wyższych, więc dawek ponad próg nie należy dobierać samodzielnie. UWAGA: 5-HTP zwiększa dostępność serotoniny — nie łącz go z lekami serotoninergicznymi (SSRI/SNRI/MAOI, tramadol) ani z innymi suplementami nasilającymi przekaźnictwo serotoninowe (L-tryptofan, ziele dziurawca, SAMe) bez konsultacji z lekarzem (ryzyko zespołu serotoninowego). Przegląd o suplementacji 5-HTP omawia osobno zespół eozynofilii i mialgii.
Nie opisano istotnej klinicznie interakcji między L-tryptofanem a witaminą B6 — składniki te można przyjmować razem. Spotykany wymóg, by preparat z tryptofanem lub melatoniną zawierał witaminę B6 „dla pełnego wykorzystania składników", nie ma jednak podstaw. Cytowany przegląd stwierdza, że o przemianach tryptofanu decyduje niedobór witaminy, a nie dodatkowa porcja u osoby odżywionej. Wykaz dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych (rozporządzenie 432/2012) zawiera dziesięć wpisów dla witaminy B6 i żaden z nich nie dotyczy przemian tryptofanu ani wykorzystania innych składników; dla L-tryptofanu wykaz nie zawiera żadnego wpisu. Sięgając po osobną witaminę B6, warto pamiętać o granicy: Europejski Urząd do spraw Bezpieczeństwa Żywności ustalił tolerowany górny poziom spożycia na 12 mg na dobę dla osób dorosłych, a długotrwałe przekraczanie tej ilości wiąże się z ryzykiem neuropatii obwodowej. O tym, czy suplementacja witaminy B6 jest potrzebna, rozstrzyga lekarz lub farmaceuta.
Magnez z witaminą B6 to połączenie dobrze tolerowane. Dawkę witaminy B6 utrzymuj w granicach górnego tolerowanego poziomu spożycia — 12 mg na dobę dla osób dorosłych (EFSA, 2023); efektem krytycznym przy ustalaniu tego progu była neuropatia obwodowa, opisywana przy długotrwałym przyjmowaniu dawek wyższych. Do progu wlicza się witamina B6 ze wszystkich przyjmowanych preparatów — sprawdź skład pozostałych. Dawek wyższych nie należy dobierać samodzielnie.
Czego to zestawienie nie mówi. Wymienia wyłącznie interakcje, które mamy udokumentowane i zweryfikowane przez farmaceutę.
Nieobecność substancji w tabeli nie znaczy, że jej połączenie z Witamina B6 jest bezpieczne — znaczy, że nie mamy o nim wpisu.
O każdym łączeniu decyduje lekarz lub farmaceuta znający pełną listę przyjmowanych preparatów.
Ważne: Materiał ma charakter informacyjny i edukacyjny, nie zastępuje porady lekarza ani farmaceuty.
Suplementy diety nie są lekami i nie służą leczeniu. Przed łączeniem suplementów z lekami
skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą — nie modyfikuj terapii samodzielnie.
Część treści w tej sekcji została wygenerowana z pomocą sztucznej inteligencji (AI) na podstawie źródeł naukowych — zgodnie z zasadami redakcyjnymi SuplerMed. Nie stanowi porady medycznej: przed zastosowaniem skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.
Sprawdź swoje substancje w bazie interakcji
Podaj wszystko, co przyjmujesz — także leki bez recepty, antykoncepcję hormonalną, zioła i herbatki ziołowe. Czego nie podasz, tego narzędzie nie sprawdzi.
Narzędzie zestawia parami substancje, które podasz, i szuka ich w bazie udokumentowanych interakcji. Konto nie jest potrzebne. Wpisuj po jednej nazwie w pole: substancję („magnez”) albo nazwę leku z opakowania („Euthyrox”) — przy lekach pole podpowiada nazwy z Rejestru Produktów Leczniczych. Nazw handlowych suplementów nie rozpoznajemy — przy nich podaj składnik z etykiety.
Kapecytabina i cisplatyna to leki przeciwnowotworowe stosowane razem w niektórych schematach. Charakterystyka produktu leczniczego Xeloda podaje, że przy leczeniu kapecytabiną w skojarzeniu z cisplatyną nie zaleca się stosowania witaminy B6, czyli pirydoksyny, w leczeniu objawowym ani we wtórnej profilaktyce zespołu dłoniowo-podeszwowego, ze względu na doniesienia sugerujące, że taka terapia może zmniejszyć skuteczność cisplatyny. Charakterystyka cisplatyny podaje osobno wynik randomizowanego badania w zaawansowanym raku jajnika: jednoczesne podanie pirydoksyny i altretaminy z cisplatyną miało negatywny wpływ na odpowiedź na leczenie. To był INNY schemat — trójlekowy, z altretaminą — więc sam nie dowodzi nic o skojarzeniu z kapecytabiną; stoi tu jako drugi, niezależny sygnał w tę samą stronę. Dokumenty nie podają progu dawki witaminy B6 ani nie odnoszą się do zawartości pirydoksyny w preparatach wieloskładnikowych.
Postępowanie opisane w źródle: W trakcie chemioterapii kapecytabiną z cisplatyną nie przyjmuj witaminy B6 ani preparatów ją zawierających bez wiedzy onkologa prowadzącego. 🔴 Dotyczy to zwłaszcza popularnych preparatów „magnez z witaminą B6” — po cisplatynie sięga się po magnez z powodu jego niedoborów, a witamina B6 wchodzi w skład większości takich preparatów. Sprawdź skład na opakowaniu i pokaż je lekarzowi. Dolegliwości dłoni i stóp w trakcie leczenia zgłoś lekarzowi zamiast sięgać po suplement; charakterystyka Xelody podaje w tym miejscu, że pewne dowody skuteczności ma w tym wskazaniu dekspantenol, a decyzja o nim należy do lekarza prowadzącego. Jeśli już przyjmujesz preparat z witaminą B6, powiedz o tym przed kolejnym cyklem.
Mechanizm i źródło
Mechanizm: Żaden z dokumentów nie nazywa mechanizmu. Charakterystyka Xelody powołuje się na doniesienia sugerujące zmniejszenie skuteczności cisplatyny, a charakterystyka cisplatyny na wynik badania randomizowanego. Podstawą zastrzeżenia jest obserwacja kliniczna, nie opisany szlak biochemiczny.
Potwierdza dokument urzędowy: „W przypadku
leczenia kapecytabiną w skojarzeniu z cisplatyną nie zaleca się stosowania witaminy B6 (pirydoksyna)
w celu leczenia objawowego lub wtórnej profilaktyki zespołu dłoniowo-podeszwowego ze względu na
doniesienia sugerujące, że taka terapia może zmniejszyć skuteczność cisplatyny.”
— Charakterystyka Produktu Leczniczego Xeloda (Capecitabinum), sekcja 4.4, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).
OstrożnośćDowody: charakterystyka produktu leczniczego + farmakologia podręcznikowa
Witamina B6 przyspiesza przemianę lewodopy w dopaminę już poza mózgiem. Dopamina nie przechodzi bariery krew–mózg, więc do mózgu dociera mniej leku i jego działanie słabnie. Dotyczy to jednak wyłącznie lewodopy podawanej bez inhibitora dekarboksylazy. Wszystkie zarejestrowane w Polsce preparaty doustne, dojelitowe i infuzyjne z lewodopą zawierają karbidopę albo benserazyd, które ten mechanizm blokują. Jedynym zarejestrowanym preparatem samej lewodopy jest Inbrija (kod ATC N04BA01, Rejestr Produktów Leczniczych) — lewodopa wziewna w dawce 33 mg, stosowana doraźnie u osób leczonych już preparatem złożonym.
Postępowanie opisane w źródle: Jeśli przyjmujesz lewodopę w preparacie złożonym z karbidopą albo benserazydem — a takie są wszystkie zarejestrowane preparaty doustne, dojelitowe i infuzyjne — nie musisz ograniczać witaminy B6 z suplementu ani z diety. Charakterystyka produktu leczniczego Nakom stwierdza to wprost: „Nakom można stosować u pacjentów z chorobą i zespołem Parkinsona, przyjmujących preparaty witaminowe zawierające chlorowodorek pirydoksyny (witamina B6)". Nie zmieniaj dawki leku ani nie odstawiaj suplementu na własną rękę — o każdej zmianie w terapii rozstrzyga neurolog prowadzący. Jeśli zauważysz nasilenie sztywności lub spowolnienia ruchowego po rozpoczęciu przyjmowania nowego preparatu, zgłoś to lekarzowi.
Mechanizm i źródło
Mechanizm: Lewodopa przekształca się w dopaminę przy udziale dekarboksylazy aromatycznych L-aminokwasów, a jej kofaktorem jest aktywna postać witaminy B6. Gdy lewodopa jest podawana sama, dodatkowa podaż witaminy B6 nasila tę przemianę już w tkankach obwodowych, więc do mózgu dociera mniej leku. Inhibitor dekarboksylazy — karbidopa w preparatach Nakom i Stalevo, benserazyd w preparatach Madopar — hamuje tę przemianę poza mózgiem i tym samym znosi opisany wpływ witaminy.
Źródło: Charakterystyka Produktu Leczniczego Nakom (lewodopa + karbidopa) — Rejestr Produktów Leczniczych: „Nakom można stosować u pacjentów z chorobą i zespołem Parkinsona, przyjmujących preparaty witaminowe zawierające chlorowodorek pirydoksyny (witamina B6)"; identyczne brzmienie w charakterystyce Nakom Mite. Skład zarejestrowanych preparatów lewodopy sprawdzony w Rejestrze Produktów Leczniczych (przemiat po klasie ATC, odczyt 2026-09-10): 53 preparaty, z tego 29 w klasie N04BA02 i 22 w N04BA03 — wszystkie z inhibitorem dekarboksylazy. W klasie N04BA01 (lewodopa bez inhibitora) jest jeden preparat w obrocie: Inbrija, proszek do inhalacji, Levodopum 33 mg — Rejestr Produktów Leczniczych, kod ATC N04BA01, charakterystyka pod adresem ema.europa.eu (rejestracja centralna). Charakterystyka Inbriji nie wymienia pirydoksyny w sekcji interakcji, co nie jest równoznaczne z jej brakiem. Mechanizm dekarboksylacji obwodowej i rola fosforanu pirydoksalu jako kofaktora — farmakologia podręcznikowa.
Izoniazyd jest antagonistą witaminy B6 — wiąże jej aktywną formę w nieaktywny związek wydalany przez nerki, a jego metabolity hamują enzym wytwarzający tę formę. Skutkiem może być neuropatia obwodowa, tym częstsza, im wyższa dawka izoniazydu i dłuższa terapia.
Postępowanie opisane w źródle: Pirydoksynę stosuje się przy izoniazydzie profilaktycznie. Charakterystyka Produktu Leczniczego (URPL): 10 mg na dobę, a jeśli wystąpi zapalenie nerwu — zwiększenie do 50 mg na dobę. Wytyczne ATS/CDC/IDSA (2016): 25–50 mg na dobę u osób z czynnikami ryzyka neuropatii (ciąża, karmienie piersią, zakażenie HIV, cukrzyca, uzależnienie od alkoholu, niedożywienie, przewlekła niewydolność nerek, podeszły wiek), a przy rozpoznanej już neuropatii 100 mg na dobę. Światowa Organizacja Zdrowia zaleca 0,5–1 mg/kg na dobę u dzieci z ciężkim niedożywieniem, dzieci zakażonych HIV i ciężarnych nastolatek, a przy utrzymujących się objawach neuropatii 2–5 mg/kg na dobę. Dawkę ustala lekarz prowadzący leczenie przeciwgruźlicze. Nie odstawiaj pirydoksyny i nie zmieniaj dawki bez konsultacji z lekarzem lub farmaceutą.
Mechanizm i źródło
Mechanizm: Izoniazyd łączy się z fosforanem pirydoksalu (PLP — aktywna forma witaminy B6) w nieaktywny hydrazon, wydalany przez nerki; metabolity izoniazydu hamują dodatkowo kinazę pirydoksalową, czyli enzym wytwarzający PLP. Rośnie też wydalanie pirydoksyny z moczem. Niedobór PLP zaburza pracę zależnych od niego dekarboksylaz — m.in. syntezę GABA i serotoniny.
Penicylamina tworzy tiazolindynę z pirydoksalem, tworząc nieaktywny kompleks. Prowadzi to do niedoboru B6 i neuropatii.
Postępowanie opisane w źródle: Przy terapii penicylaminą (reumatoidalne zapalenie stawów, choroba Wilsona) stosuje się uzupełnianie witaminy B6, a jej dawkę ustala lekarz prowadzący. Bywa ona wyższa niż górny tolerowany poziom spożycia dla osób zdrowych, wynoszący 12 mg na dobę (EFSA, 2023), dlatego nie należy dobierać jej samodzielnie.
Mechanizm i źródło
Mechanizm: Penicylamina (tiol) reaguje z aldehydem pirydoksalowym przez kondensację azometynową, tworząc nieaktywną tiazolidynę.
Źródło: Ann N Y Acad Sci 1969 (PMID 5262031) — D-penicylamina wykazuje działanie antywitaminowe B6; NIH ODS Vitamin B6. Zweryfikowane: mgr farm. Wojciech Kula, PWZF 11026068, 2026-07-01.
Bez istotnej interakcjiDowody: mechanizm podręcznikowy (badanie u dwojga chorych z wrodzonym zaburzeniem metabolizmu witaminy B6 i linia komórkowa) + przegląd
Dekarboksylaza aromatycznych L-aminokwasów katalizuje końcowy etap powstawania serotoniny z 5-HTP, a jej kofaktorem jest pirydoksalo-5'-fosforan, czyli aktywna forma witaminy B6. W pracy nad wrodzonymi zaburzeniami metabolizmu witaminy B6 niedobór tego kofaktora wiązał się z obniżoną aktywnością enzymu u dwojga chorych oraz w hodowli ludzkich komórek nerwiaka zarodkowego. Z tego nie wynika, że dodatek witaminy B6 zwiększa syntezę serotoniny u osoby bez niedoboru — tego nie badano.
Postępowanie opisane w źródle: Witamina B6 jest kofaktorem tej przemiany, dlatego preparaty z 5-HTP zwykle ją zawierają. Górny tolerowany poziom spożycia witaminy B6 wynosi 12 mg na dobę dla osób dorosłych (EFSA, 2023) — efektem krytycznym przy ustalaniu tego progu była neuropatia obwodowa, opisywana przy długotrwałym przyjmowaniu dawek wyższych, więc dawek ponad próg nie należy dobierać samodzielnie. UWAGA: 5-HTP zwiększa dostępność serotoniny — nie łącz go z lekami serotoninergicznymi (SSRI/SNRI/MAOI, tramadol) ani z innymi suplementami nasilającymi przekaźnictwo serotoninowe (L-tryptofan, ziele dziurawca, SAMe) bez konsultacji z lekarzem (ryzyko zespołu serotoninowego). Przegląd o suplementacji 5-HTP omawia osobno zespół eozynofilii i mialgii.
Mechanizm i źródło
Mechanizm: Pirydoksalo-5'-fosforan jest kofaktorem dekarboksylazy aromatycznych L-aminokwasów. Enzym działa również poza ośrodkowym układem nerwowym, a ilość 5-HTP docierająca do mózgu zależy od tego, jaka jego część przekształci się w serotoninę na obwodzie — w badaniach tę przemianę obwodową hamuje się karbidopą — lekiem, nie składnikiem suplementów. Czy sama witamina B6 przesuwa tę równowagę u osób bez niedoboru, pozostaje niezbadane.
Źródło: Allen GF i wsp., J Neurochem 2010;114(1):87-96 (PMID 20403077) — pirydoksalo-5'-fosforan jako kofaktor dekarboksylazy aromatycznych L-aminokwasów; Turner EH, Loftis JM, Blackwell AD, Pharmacol Ther 2006;109(3):325-38 (PMID 16023217) — przegląd o suplementacji 5-HTP: przemiana obwodowa, zespół serotoninowy, zespół eozynofilii i mialgii; EFSA 2023 — górny tolerowany poziom spożycia witaminy B6
Bez istotnej interakcjiDowody: przegląd piśmiennictwa + badanie na zwierzętach + wykaz 432/2012
Witamina B6 w postaci aktywnej uczestniczy w przemianach L-tryptofanu — i w powstawaniu serotoniny, i w szlaku kinureninowym. Nie wynika z tego, że dołożenie jej do preparatu z tryptofanem zwiększa działanie tego preparatu: przegląd, na którym ten wpis stoi, stwierdza wprost, że nadmierna podaż witamin z grupy B nie poprawiała przemian tryptofanu, a różnicę robi niedobór.
Postępowanie opisane w źródle: Nie opisano istotnej klinicznie interakcji między L-tryptofanem a witaminą B6 — składniki te można przyjmować razem. Spotykany wymóg, by preparat z tryptofanem lub melatoniną zawierał witaminę B6 „dla pełnego wykorzystania składników", nie ma jednak podstaw. Cytowany przegląd stwierdza, że o przemianach tryptofanu decyduje niedobór witaminy, a nie dodatkowa porcja u osoby odżywionej. Wykaz dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych (rozporządzenie 432/2012) zawiera dziesięć wpisów dla witaminy B6 i żaden z nich nie dotyczy przemian tryptofanu ani wykorzystania innych składników; dla L-tryptofanu wykaz nie zawiera żadnego wpisu. Sięgając po osobną witaminę B6, warto pamiętać o granicy: Europejski Urząd do spraw Bezpieczeństwa Żywności ustalił tolerowany górny poziom spożycia na 12 mg na dobę dla osób dorosłych, a długotrwałe przekraczanie tej ilości wiąże się z ryzykiem neuropatii obwodowej. O tym, czy suplementacja witaminy B6 jest potrzebna, rozstrzyga lekarz lub farmaceuta.
Mechanizm i źródło
Mechanizm: Aktywną postacią witaminy B6 jest fosforan pirydoksalu. Jest on kofaktorem dekarboksylazy aromatycznych L-aminokwasów, enzymu przekształcającego 5-hydroksytryptofan w serotoninę — to wiedza podręcznikowa. Od tej samej postaci witaminy zależą dwa enzymy drugiej drogi przemian tryptofanu, czyli szlaku kinureninowego: kynureninaza i aminotransferaza kynureniny. Przegląd Majewskiego i współpracowników (J Physiol Pharmacol 2016;67(1):3-19, PMID 27010891) opisuje, co dzieje się przy NIEDOBORZE tej witaminy: kynureninaza jest na niego wrażliwsza niż aminotransferaza, więc przemiany przesuwają się w stronę kwasu kynureninowego i ksanturenowego, a przy głębszym niedoborze rośnie stężenie kynureniny we krwi i w moczu. Ten sam przegląd zamyka część o witaminach zdaniem, że nadmierna podaż witamin z grupy B nie wywoływała korzystnego wpływu na metabolizm L-tryptofanu, ponieważ na szlak kinureninowy wpływają raczej niedobory niż nadmiary. Bezpośredni pomiar tempa syntezy serotoniny po podaniu pirydoksyny wykonano metodą pozytonowej tomografii emisyjnej u makaków rezus: pirydoksyna 10 mg na kilogram masy ciała podana dożylnie podniosła stałą szybkości średnio o 20%, przy rozrzucie od braku efektu do ponad 60% (PMID 8748674). Jest to badanie na zwierzętach, przy drodze podania i ilości nieporównywalnych z suplementem doustnym.
Źródło: Majewski M, Kozlowska A, Thoene M, Lepiarczyk E, Grzegorzewski WJ. Overview of the role of vitamins and minerals on the kynurenine pathway in health and disease. J Physiol Pharmacol 2016;67(1):3-19 (PMID 27010891) — pełny tekst, sekcja podsumowująca. Hartvig P, Lindner KJ, Bjurling P, Langstrom B, Tedroff J. Pyridoxine effect on synthesis rate of serotonin in the monkey brain measured with positron emission tomography. J Neural Transm Gen Sect 1995;102(2):91-7 (PMID 8748674) — PET u makaków rezus, pirydoksyna dożylnie. Rozporządzenie Komisji (UE) nr 432/2012 — wykaz dopuszczonych oświadczeń zdrowotnych: dziesięć wpisów dla witaminy B6, brak wpisu dla L-tryptofanu. Górna granica witaminy B6 12 mg/dobę dla dorosłych, w tym kobiet w ciąży i karmiących, z neuropatią obwodową jako efektem krytycznym: EFSA, Scientific opinion on the tolerable upper intake level for vitamin B6, EFSA Journal 2023 (DOI 10.2903/j.efsa.2023.8006, PMID 37207271).
Bez istotnej interakcjiDowody: badanie kliniczne z losowym doborem (n=264) + opinia EFSA
Połączenie magnezu z witaminą B6 jest klasyczne i dobrze tolerowane. W badaniu z losowym doborem u 264 osób dorosłych z niskim stężeniem magnezu w surowicy porównano przez 8 tygodni magnez 300 mg na dobę z magnezem 300 mg i witaminą B6 30 mg: dodatek witaminy B6 nie zwiększył stężenia magnezu w krwinkach czerwonych ponad sam magnez. W skali oceniającej nasilenie stresu (DASS-42) obie grupy poprawiły się podobnie, a różnica na korzyść połączenia wystąpiła wyłącznie w podgrupie o ciężkim nasileniu (162 osoby, 3,16 punktu; 95% CI 0,50–5,82; p=0,0203). Wzrost magnezu w krwinkach czerwonych opisywano przy dawkach witaminy B6 od 200 mg do 1,5 g na dobę, czyli wielokrotnie przekraczających górny tolerowany poziom spożycia.
Postępowanie opisane w źródle: Magnez z witaminą B6 to połączenie dobrze tolerowane. Dawkę witaminy B6 utrzymuj w granicach górnego tolerowanego poziomu spożycia — 12 mg na dobę dla osób dorosłych (EFSA, 2023); efektem krytycznym przy ustalaniu tego progu była neuropatia obwodowa, opisywana przy długotrwałym przyjmowaniu dawek wyższych. Do progu wlicza się witamina B6 ze wszystkich przyjmowanych preparatów — sprawdź skład pozostałych. Dawek wyższych nie należy dobierać samodzielnie.
Mechanizm i źródło
Mechanizm: Mechanizm, którym połączenie magnezu z witaminą B6 miałoby działać, pozostaje nieustalony — tak piszą autorzy badania. Starsze prace nad wpływem witaminy B6 na magnez w krwinkach czerwonych prowadzono na dawkach rzędu gramów na dobę; przy dawce 1 g na dobę i niższej nie stwierdzono wpływu na wchłanianie magnezu w jelicie.
Źródło: Pouteau E i wsp., PLoS One 2018;13(12):e0208454 (PMID 30562392) — badanie z losowym doborem, magnez wobec magnezu z witaminą B6; Noah L i wsp., Magnes Res 2020;33(3):45-57 (PMID 33210604) — analiza wtórna tego badania, magnez w krwinkach czerwonych; Eisinger J, Dagorn J, Magnesium 1986;5(1):27-32 (PMID 3959594) — dawki gramowe witaminy B6 a magnez; Abraham GE, Schwartz UD, Lubran MM, Ann Clin Lab Sci 1981;11(4):333-6 (PMID 7271227) — 200 mg witaminy B6 na dobę u 9 kobiet; EFSA 2023 — górny tolerowany poziom spożycia witaminy B6
