Wapń zmniejsza wchłanianie bisfosfonianów
wapń × bisfosfoniany
Wapń (Ca²⁺) wiąże alendronian, ryzedronian i inne bisfosfoniany w nierozpuszczalne kompleksy, obniżając ich i tak minimalną biodostępność. W badaniach nad alendronianem przyjęcie leku razem ze śniadaniem lub 2 godziny po śniadaniu wiązało się z biodostępnością o ponad 85% niższą niż przy zachowaniu odstępu od posiłku (Gertz 1995) — to efekt samego posiłku, a nie wyłącznie wapnia.
Zalecenie: Bisfosfoniany przyjmuj wyłącznie na czczo, 30–60 min przed śniadaniem i wapniem.
Mechanizm i źródło
Mechanizm: Bisfosfoniany to analogi pirofosforanu — dwie grupy fosfonianowe wiążą jony wapnia, tworząc w przewodzie pokarmowym nierozpuszczalne, trudno wchłanialne kompleksy. Wchłanianie doustne jest i tak minimalne (dla alendronianu ok. 0,76% dawki przyjętej na czczo u kobiet po menopauzie), a wapń z suplementu, mleka czy twardej wody może je jeszcze ograniczyć. U szczurów wchłanianie ryzedronianu z roztworu chlorku wapnia było o 54% niższe niż z wody ultraczystej.
Źródło: Gertz BJ i wsp. Studies of the oral bioavailability of alendronate. Clin Pharmacol Ther 1995;58(3):288-98 (PMID 7554702) — biodostępność na czczo 0,76% u kobiet po menopauzie, pogorszenie >85% przy przyjęciu z posiłkiem lub 2 h po nim. Itoh A, Akagi Y, Shimomura H, Aoyama T. Interaction between Bisphosphonates and Mineral Water: Study of Oral Risedronate Absorption in Rats. Biol Pharm Bull 2016;39(3):323-8 (PMID 26934925) — badanie NA SZCZURACH; wchłanianie ryzedronianu z roztworu chlorku wapnia o 54% niższe niż z wody ultraczystej. ChPL Alendronat Bluefish, sekcje 4.2 i 4.5.
Potwierdza dokument urzędowy: „[4.2] Produkt leczniczy Alendronat Bluefish należy przyjmować co najmniej 30 minut przed pierwszym posiłkiem, napojem lub innym lekiem spożytym danego dnia i popić zwykłą wodą. [4.5] Podczas jednoczesnego stosowania, istnieje prawdopodobieństwo, że pokarm i napoje (w tym woda mineralna), suplementy wapnia, leki zobojętniające sok żołądkowy i niektóre doustne produkty lecznicze mogą wpływać na wchłanianie alendronianu.” — Charakterystyka Produktu Leczniczego Alendronat Bluefish, sekcja 4.5, Rejestr Produktów Leczniczych (URPL).